Dienbien.gov.vn - Hội nghị Xúc tiến đầu tư quốc tế năm 2026 giữa tỉnh Điện Biên với các tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) và Luông Pha Băng (Lào) diễn ra vào ngày 19/10 vừa qua, đã mở thêm cơ hội để Điện Biên kết nối thị trường, thu hút nguồn lực và thúc đẩy hợp tác xuyên biên giới. Với lợi thế về tiềm năng nông nghiệp, du lịch cùng quyết tâm cải thiện môi trường đầu tư, Điện Biên đang đứng trước cơ hội mở rộng không gian phát triển, tạo động lực thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026–2030.

Hội nghị Xúc tiến đầu tư quốc tế năm 2026 là hoạt động có ý nghĩa quan trọng trong nỗ lực tăng cường liên kết, hợp tác phát triển giữa Điện Biên với các địa phương của Lào và Trung Quốc. Với chủ đề “Điện Biên - Cửa ngõ giao thương, hội tụ cơ hội đầu tư”, hội nghị hướng tới thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, mở rộng thị trường, thu hút các dự án đầu tư hiệu quả, góp phần phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống Nhân dân. Điện Biên có vị trí địa lý đặc biệt khi là tỉnh duy nhất của Việt Nam có chung đường biên giới với cả Lào và Trung Quốc. Đây là lợi thế quan trọng để tỉnh mở rộng giao thương, tăng cường kết nối với khu vực Tây Nam Trung Quốc, các tỉnh Bắc Lào và những thị trường trong khu vực. Tuy nhiên, lợi thế địa lý chỉ thực sự trở thành động lực phát triển khi được hỗ trợ bởi hạ tầng giao thông đồng bộ, dịch vụ logistics hiệu quả, hoạt động cửa khẩu thuận lợi và năng lực tổ chức sản xuất đáp ứng yêu cầu thị trường. Những kết quả kinh tế đạt được trong 9 tháng năm 2026 cho thấy nền kinh tế Điện Biên đang có những chuyển biến tích cực. Tăng trưởng kinh tế đạt 9,81%; riêng quý III đạt 11,67%, xếp thứ 8/34 tỉnh, thành phố. Tỉnh đã chấp thuận chủ trương đầu tư cho 31 dự án với tổng vốn đăng ký trên 54.000 tỷ đồng; lần đầu tiên thu hút 3 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng vốn trên 14.000 tỷ đồng. Những con số này tạo thêm cơ sở để Điện Biên tiếp tục phát huy tiềm năng, huy động nguồn lực xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Song, để dòng vốn đầu tư thực sự tạo ra giá trị, tỉnh cần tiếp tục cải thiện chất lượng môi trường kinh doanh, lựa chọn dự án phù hợp với định hướng phát triển, đồng thời bảo đảm khả năng triển khai và hiệu quả lâu dài.

Để chuyển hóa tiềm năng thành động lực bứt phá, Bí thư Tỉnh ủy Trần Tiến Dũng nhấn mạnh định hướng hợp tác, thu hút đầu tư vào 3 nhóm lĩnh vực trọng tâm: hạ tầng kết nối, kinh tế cửa khẩu và công nghiệp chế biến; nông, lâm nghiệp giá trị cao; du lịch và dịch vụ chất lượng. Đây là những lĩnh vực có khả năng gắn kết lợi thế của Điện Biên với nhu cầu hợp tác của các địa phương đối tác, tạo điều kiện hình thành chuỗi giá trị liên vùng và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Một trong những yêu cầu quan trọng được đặt ra tại hội nghị là nâng cao hiệu quả kết nối giao thông, cửa khẩu và logistics. Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ nhấn mạnh, hạ tầng chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được kết nối đồng bộ với hoạt động sản xuất, dịch vụ và thị trường. Trong đó, Điện Biên và Luông Pha Băng cần thúc đẩy hoàn thiện các điều kiện, thủ tục nâng cấp cặp cửa khẩu Huổi Puốc – Na Son lên cửa khẩu quốc tế. Trên tuyến Việt Nam – Trung Quốc, các bên phối hợp hoàn thiện hạ tầng, thủ tục để sớm đưa cặp cửa khẩu A Pa Chải – Long Phú vào hoạt động. Cùng với đó là khai thác hiệu quả Cảng hàng không Điện Biên, tăng cường kết nối với các đầu mối giao thông khu vực, trong đó có tuyến đường sắt Lào – Trung Quốc. Bên cạnh đó, việc phát triển kho bãi, kho lạnh, bảo quản nông sản và các dịch vụ logistics phù hợp sẽ góp phần giảm hao hụt, tiết kiệm chi phí, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm. Đây cũng là điều kiện để doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư vào chế biến, phân phối và xây dựng chuỗi cung ứng gắn với thị trường khu vực.

Bên cạnh hạ tầng, nông nghiệp hàng hóa và chế biến sâu là lĩnh vực mở ra nhiều cơ hội hợp tác giữa ba địa phương. Điện Biên hiện có trên 21.000ha cà phê, 15.400ha mắc ca và 1.400ha dứa. Cùng với gạo đặc sản, dược liệu và các sản phẩm nông, lâm nghiệp khác, đây là nguồn nguyên liệu có tiềm năng phát triển thành những sản phẩm hàng hóa có giá trị cao hơn nếu được đầu tư đồng bộ từ sản xuất đến chế biến và tiêu thụ. Theo Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ, hợp tác trong nông nghiệp cần được triển khai từ vùng nguyên liệu đến cơ sở chế biến và hệ thống phân phối; đồng thời tạo điều kiện để hợp tác xã, doanh nghiệp nhỏ và người dân tham gia. Khi người sản xuất có việc làm, thu nhập và lợi ích gắn bó với dự án, hợp tác mới có nền tảng lâu dài. Đây cũng là hướng đi giúp Điện Biên khai thác tốt hơn lợi thế nông nghiệp, đồng thời tạo thêm cơ hội việc làm tại chỗ, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn và nâng cao thu nhập cho người dân.

Cùng với nông nghiệp và kinh tế cửa khẩu, du lịch được xác định là một trong những lĩnh vực có nhiều dư địa hợp tác. Điện Biên sở hữu giá trị lịch sử đặc biệt gắn với Chiến thắng Điện Biên Phủ, bản sắc văn hóa đa dạng của 19 dân tộc cùng cảnh quan thiên nhiên phong phú. Trong khi đó, Vân Nam có thế mạnh về cảnh quan, văn hóa và dịch vụ du lịch; Luông Pha Băng hấp dẫn du khách bởi giá trị đô thị di sản. Những lợi thế bổ trợ này tạo cơ sở để các địa phương nghiên cứu hình thành các tuyến, sản phẩm du lịch liên kết, kết nối lịch sử, di sản, thiên nhiên và đời sống cộng đồng.

Thu hút đầu tư không chỉ phụ thuộc vào tiềm năng hay chính sách ưu đãi, mà còn được quyết định bởi sự đồng hành của chính quyền với doanh nghiệp. Khẳng định tại hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Lê Văn Lương cam kết tỉnh luôn sẵn sàng đồng hành cùng các nhà đầu tư trong quá trình nghiên cứu, tìm hiểu cơ hội đầu tư tại tỉnh. Tạo điều kiện tối đa để doanh nghiệp, nhà đầu tư tiếp cận các chính sách, ưu đãi cao nhất của Trung ương và của tỉnh. Một trong những giải pháp được quan tâm là tiếp tục đẩy mạnh cơ chế “Luồng xanh”, ưu tiên xử lý hồ sơ và cam kết rút ngắn tối thiểu 60% thời gian giải quyết các trình tự, thủ tục hành chính được gắn nhãn “Luồng xanh” theo quy định. Tỉnh cũng đã thành lập Ban Chỉ đạo, Tổ công tác hỗ trợ các dự án đầu tư ngoài ngân sách; trong đó có tổ công tác chuyên trách hỗ trợ giải phóng mặt bằng đối với từng dự án cụ thể, cùng các giải pháp hỗ trợ về lao động và bảo đảm an ninh, trật tự.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ nhấn mạnh, thành công của hợp tác cần được thể hiện qua những chuyến hàng qua cửa khẩu thuận lợi hơn, những doanh nghiệp tìm được đối tác và cuộc sống của người dân vùng biên ngày càng tốt hơn. Để đạt mục tiêu đó, các địa phương cần thống nhất đầu mối liên lạc, lựa chọn dự án ưu tiên có khả năng triển khai, làm rõ điều kiện thực hiện và thường xuyên rà soát tiến độ, kịp thời tháo gỡ vướng mắc. Bộ Ngoại giao khẳng định tiếp tục đồng hành cùng Điện Biên trong kết nối đối tác, quảng bá tiềm năng, xúc tiến đầu tư và phối hợp xử lý các vấn đề liên quan đến hợp tác quốc tế, giao thông, cửa khẩu theo chức năng, thẩm quyền. Sự phối hợp này góp phần tạo thêm điều kiện để các sáng kiến hợp tác được cụ thể hóa trong thực tiễn.

Hội nghị Xúc tiến đầu tư quốc tế năm 2026 mở ra cơ hội tăng cường liên kết giữa Điện Biên, Vân Nam và Luông Pha Băng. Với những lợi thế sẵn có, cùng quyết tâm cải cách hành chính và định hướng thu hút đầu tư có trọng tâm, Điện Biên có cơ sở để chuyển tiềm năng thành các động lực phát triển cụ thể. Điều quan trọng là chuyển các đề xuất thành chương trình hành động có lộ trình và trách nhiệm rõ ràng; tháo gỡ những điểm nghẽn về hạ tầng, thủ tục và kết nối thị trường. Khi doanh nghiệp tìm được cơ hội đầu tư, hàng hóa có thêm thị trường và người dân được hưởng lợi từ những giá trị tạo ra, lợi thế của Điện Biên mới thực sự trở thành sức bật cho tăng trưởng./.