Thị xã Mường Lay xưa là tỉnh lỵ Lai Châu cũ. Với những người một thời gắn bó với mảnh đất này thì những kí ức về cầu Hang Tôm, cầu sắt, những con đường cũ, những ngôi nhà xưa đã nằm sâu trong lòng hồ thủy điện Sơn La. Một thị xã với sức sống mới đang vươn mình trỗi dậy giữa hai chân núi Pú Lỉ và Pú Hài.

“Thị xã hẹp trong một tầm tiếng gọi
   Em bên kia, ta ở bên này”
    
"Thị xã hẹp trong một tầm tiếng gọi" là thị xã bé nhất nước chỉ với 3 đơn vị hành chính: 2 phường và 1 xã. Trung tâm thị xã Mường Lay bây giờ trải dọc theo thung lũng nơi gặp nhau của Sông Đà, sông Nậm Na và suối Nậm Lay. Dịp Tết này cây cầu Nậm Cản thông xe, cùng với cầu Bản Xá việc đi lại giữa đôi bờ của nhân dân thị xã đã thuận tiện hơn. Những con thuyền vẫn dùng để chở khách nhưng chỉ là khách du lịch đi thăm thú lòng hồ chứ không còn chở người dân thị xã qua lại đôi bờ trong những ngày đầu lòng hồ tích nước.
    
Việc đưa cầu Nậm Cản vào sử dụng chỉ là 1 trong 76 dự án đã được phê duyệt và đang triển khai trên địa bàn thị xã. Riêng năm 2012, Mường Lay đã hoàn thiện và đưa vào sử dụng 9 dự án do UBND thị xã làm chủ đầu tư, với tổng mức đầu tư trên 69 tỷ đồng, đồng thời khởi công 9 dự án khác với tổng mức đầu tư gần 214 tỷ đồng. Nhờ sự quan tâm đầu tư của nhà nước bằng các công trình dự án, thị xã ngày càng khang trang, bề thế hơn. Trong nội thị hệ thống đường, điện, hệ thống cấp thoát nước đã cơ bản hoàn thiện. Những dãy nhà sàn truyền thống khang trang nằm thẳng hàng theo từng bản, từng tổ giúp thị xã mang dáng dấp của một đô thị vừa truyền thống, vừa hiện đại. Các công trình như bệnh viện, bến xe, trường học cũng được xây dựng hoàn chỉnh đưa vào sử dụng.
    
Không chỉ đường sá, cơ sở vật chất thành tựu của Đảng bộ, chính quyền, nhân dân thị xã đạt được còn thể hiện bằng những con số biết nói. Năm 2012, tỷ lệ hộ nghèo của thị xã giảm xuống còn 6,23%, trồng trọt tăng 9%, đàn gia súc tăng 3%, đánh bắt nuôi trồng thủy sản tăng 24% so với cùng kỳ năm trước. Tổng thu ngân sách trên địa bàn đạt 102 tỷ đồng, doanh thu từ hoạt động thương mại, du lịch dịch vụ đạt 188 tỷ đồng. Xuân này, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thị xã đón tết Quý Tỵ với nhiều niềm vui, phấn khởi.

Nhiều hạng mục công trình đang gấp rút được
 hoàn thành trước Tết Nguyên đán

Thực hiện dự án di dân tái định cư, các hộ gia đình tái định cư tại chỗ được bố trí đất ở tại 5 khu tái định cư: Nậm Cản, Cơ Khí, Chi Luông, Đồi Cao và một số bản thuộc xã Lay Nưa. Với nhiều người dân thị xã, Tết Quý Tỵ 2013 này đã là cái tết thứ 4 trong căn nhà dựng từ tiền bồi thường và hỗ trợ tái định cư. Từ khi UBND tỉnh Điện Biên tổ chức lễ báo công hoàn thành cuộc di dân tái định cư thủy điện Sơn La vào ngày 5/5/2010. Đến nay, thị xã đã giao đất ở cho trên 2000 hộ, trong đó trên 1.000 hộ nông nghiệp và gần 1.000 hộ phi nông nghiệp. Điều phấn khởi nhất cho nhân dân thị xã là cùng với việc ổn định nơi ăn chốn ở, cùng với việc hoàn thiện các công trình an sinh xã hội thì thị xã đã khẩn trương thực hiện giao đất sản xuất. Theo đó nhân dân ở 16 tổ, bản với 1.000 hộ, trên 4.000 nhân khẩu sẽ được giao đất sản xuất theo hạn mức cụ thể.
        
Để nhân dân có được cái Tết đủ đầy, ngay từ trước Tết, ngoài việc chỉ đạo các ngành chức năng chuẩn bị mọi điều kiện, UBND thị xã cũng chỉ đạo thực hiện việc chi trả bồi thường hỗ trợ tái định cư kịp thời và đầy đủ. Đến nay, thị xã đã phê duyệt trên 560 phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho các cơ quan và nhân dân với tổng kinh phí 907 tỷ đồng. Trong đó, riêng năm 2012 này là 157 phương án với kinh phí phê duyệt 21 tỷ đồng. Ngoài ra, ngay trong thời điểm cận tết, các ngành chức năng đã thực hiện chi trả tiền bồi thường cho nhân dân thuộc các dự án tỉnh lội 142, quốc lộ 12 và quốc lộ 6. Việc thực hiện việc chi trả nhanh chóng, kịp thời các khoản bồi thường, hỗ trợ giúp người dân khắc phục khó khăn trước mắt, tạo niềm tin và động lực vươn lên ổn định cuộc sống.

Nhân dân trên địa bàn thị xã sửa sang nhà cửa
 chuẩn bị đón xuân

Cùng với việc thực hiện đầy đủ các chế độ chính sách của nhà nước, về lâu dài thị xã Mường Lay đang thực hiện nhiều chương trình, dự án, đề án ổn định đời sống nhân dân tái định cư, phát triển toàn diện kinh tế xã hội địa phương. Trước hết phải kể đến Đề án quy hoạch chi tiết sản xuất nông nghiệp thị xã Mường Lay tới năm 2020. Thực hiện đề án, thị xã sẽ phát triển trồng trọt, chăn nuôi gia súc gia cầm, nuôi trồng thủy sản theo hướng hàng hóa. Những mô hình trồng rau an toàn, trồng nấm, những trang trại chăn nuôi trâu bò, lợn, những mô hình nuôi cá bước đầu đã đem lại thành công và niềm tin với nhân dân. Mới đây, Đề án bảo tồn và phát triển văn hóa các dân tộc thiểu số gắn với phát triển kinh tế xã hội, với 5 dự án thành phần cũng được triển khai mở cơ hội lớn cho thị xã bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh kinh tế, thị trường hôm nay. Chương trình xây dựng nông thôn mới đã và đang được triển khai tại xã Lay Nưa cũng là một động lực nữa góp phần thúc đẩy phát triển toàn diện kinh tế - xã hội của thị xã. Hình ảnh về một thị xã trên bến, dưới thuyền đã hiển hiện, tương lai về một thị xã với tiềm năng du lịch dịch vụ cũng dần định hình.  
    
Một mùa xuân nữa đã về với thị xã ngã ba sông. Sau mấy năm vất vả, tất bật với bộn bề công trình xây dựng, nay vóc dáng một thị xã trên bến dưới thuyền đã định hình. Trong niềm vui của những ngày đầu xuân mong rằng với sự quan tâm của Đảng, nhà nước, sự chung tay góp sức của các cấp các ngành và tinh thần vượt khó của nhân dân, thị xã Mường Lay sẽ thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội năm 2013. Và xa hơn xây dựng một thị xã văn minh hiện đại bên lòng hồ thủy điện Sơn La.
 

Theo dienbientv.vn