Dienbien.gov.vn - Chương trình "Sóng và máy tính cho em" được Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát động ngày 12/9/2021 nhằm kêu gọi toàn xã hội chung tay hỗ trợ các em học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, thiếu phương tiện và điều kiện học tập trực tuyến, nhất là các khu vực đang thực hiện giãn cách và tăng cường giãn cách xã hội vào thời điểm đó. Chương trình được tỉnh Điện Biên triển khai đồng bộ, rộng khắp, kịp thời và nhận được sự ủng hộ, đồng thuận của cả hệ thống chính trị, các tổ chức, doanh nghiệp, nhà hảo tâm và nhân dân trên địa bàn toàn tỉnh. Các nguồn lực huy động từ Chương trình được quản lý chặt chẽ, theo đúng quy định của pháp luật và của Nhà tài trợ, phát huy hiệu quả và ý nghĩa nhân văn của Chương trình.

Các em học sinh Trường Phổ thông Dân tộc bán trú THCS Huổi Lếch, huyện Mường Nhé được giáo viên hướng dẫn sử dụng máy tính bảng hỗ trợ từ chương trình “Sóng và máy tính cho em”.

Từ khi được phát động trên cả nước, chương trình là sự chung tay của các cấp, các ngành, doanh nghiệp và cá nhân dành cho sự nghiệp giáo dục, tiếp sức cho học sinh, sinh viên trong cả nước. Giá trị của chương trình lên tới hàng chục ngàn tỉ đồng. Ngoài việc hỗ trợ học sinh khó khăn về máy tính, chương trình còn tiến tới phủ sóng những nơi chưa có sóng, góp phần nâng cao dân trí, thúc đẩy chuyển đổi số. Thông qua chương trình đã phát huy tinh thần “lá lành đùm lá rách”, “tương thân tương ái” và đại đoàn kết toàn dân tộc

Theo Kế hoạch phối hợp của Bộ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), mục tiêu chương trình là 100% trường học, giáo viên, học sinh, sinh viên được trang bị đầy đủ về hạ tầng, nền tảng, máy tính và các phương tiện khác phục vụ cho việc dạy và học trực tuyến, qua đó thúc đẩy phát triển xã hội số.

Theo đồng chí Vừ A Bằng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Kế hoạch của 2 Bộ (TT&TT, GD&ĐT), UBND tỉnh Điện Biên đã ban hành Công văn giao Sở TT&TT chủ trì, chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí trên địa bàn tỉnh đẩy mạnh tuyên truyền về mục đích, ý nghĩa của Chương trình, vận động kêu gọi sự tham gia vào cuộc của cả hệ thống chính trị, các tầng lớp nhân dân, các mạnh thường quân trên địa bàn tỉnh tham gia ủng hộ, hỗ trợ máy tính cho học sinh, sinh viên thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo và học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn do ảnh hưởng của đại dịch Covid -19 chưa có máy tính để học trực tuyến. Biểu dương kịp thời những tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân có nhiều đóng góp cho Chương trình. Ngành GD&ĐT đã phối hợp với Công đoàn ngành ban hành các văn bản phát động quyên góp ủng hộ “Máy tính cho em”; triển khai tuyên truyền, vận động cán bộ nhà giáo, người lao động tại các cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, THCS tích cực tham gia hưởng ứng, ủng hộ kinh phí theo sự vận động của Bộ GD&ĐT - Công đoàn Giáo dục Việt Nam, phát huy tinh thần hết lòng vì học sinh thân yêu, tham gia ủng hộ với tỉ lệ cao nhất. UBND tỉnh ban hành Công văn triển khai thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về tín dụng đối với học sinh, sinh viên có hoàn cảnh gia đình khó khăn để mua máy tính, thiết bị phục vụ học tập trực tuyến; tham mưu phân bổ máy tính bảng thuộc Chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích đến năm 2025. Trong quá trình vận động, UBND tỉnh đã có Công văn gửi trực tiếp các tổ chức, doanh nghiệp đề nghị tài trợ máy tính cho học sinh tỉnh Điện Biên; chủ trì tổ chức Chương trình tiếp nhận máy tính bảng và sim 4G do Ngân hàng Thương mại cổ phần Bưu điện Liên Việt và Viettel Điện Biên tài trợ cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn trong tỉnh; tiếp nhận tài trợ của Tổng Công ty Cảng Hàng không Việt Nam cho Chương trình “Sóng và máy tính cho em” tỉnh Điện Biên.

Kết quả, chương trình “Sóng và máy tính cho em” trên địa bàn tỉnh đã vận động, quyên góp, ủng hộ được hơn 44,8 tỉ đồng. Cụ thể, ủng hộ bằng tiền mặt hơn 32,5 tỉ đồng (Tổng công ty Cảng Hàng không Việt Nam tài trợ cho tỉnh 30 tỷ đồng; cán bộ quản lý, nhà giáo, người lao động ngành GD&ĐT tỉnh ủng hộ hơn 2,5 tỉ đồng); ủng hộ bằng hiện vật (Ngân hàng TMCP Bưu điện Liên Việt tài trợ 5.000 máy tính bảng trị giá hơn 11,2 tỉ đồng; Viettel Điện Biên tài trợ 5.000 sim 4G trị giá 1 tỷ đồng).  

Căn cứ điều kiện, tình hình thực tế, phương án đề xuất của ngành GD&ĐT và quy định của nhà tài trợ, UBND tỉnh đã ủy quyền cho Sở GD&ĐT phân bổ số lượng 5.000 máy tính bảng và 5.000 sim 4G cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn theo quy định. Các trường học sau khi tiếp nhận máy tính bảng được phân bổ đã thực hiện quản lý, sử dụng như đồ dùng thiết bị dạy học, khi có dịch bệnh nhà trường xét cho học sinh mượn để học trực tuyến đảm bảo thứ tự ưu tiên theo các tiêu chí, quy định của Bộ GD&ĐT.

UBND tỉnh đã phân bổ kinh phí nguồn xã hội hóa để thực hiện Chương trình trên địa bàn tỉnh, giao nhiệm vụ cho Sở GD&ĐT làm chủ đầu tư, phối hợp các sở, ngành, đơn vị liên quan triển khai các bước mua sắm máy tính bảng cho học sinh đảm bảo đúng mục tiêu, đối tượng, trình tự, thủ tục mua sắm theo quy định.

Sở GD&ĐT - đơn vị Chủ đầu tư đã chủ động phối hợp với Công đoàn ngành thành lập Hội đồng xét duyệt đối tượng học sinh theo thứ tự ưu tiên của Chương trình và số lượng học sinh, số lượng máy tính bảng sẽ mua sắm. Thực hiện thẩm định giá máy tính bảng theo cấu hình của Bộ TT&TT khuyến nghị; trình UBND tỉnh phê duyệt dự toán và lựa chọn nhà thầu gói thầu Mua sắm máy tính bảng. Gói thầu đã được ký hợp đồng và triển khai cung cấp, lắp đặt, bàn giao máy tính bảng cho học sinh thuộc đối tượng thụ hưởng Chương trình đưa vào sử dụng; thực hiện thanh toán, giải ngân hoàn thành trong tháng 2/2023. Số lượng máy tính đã huy động mua sắm là 12.497 chiếc, nhãn hiệu Masstel Tab8 Edu.

Tỉnh đã tổng hợp số lượng học sinh các cấp học trong toàn tỉnh thuộc đối tượng thụ hưởng máy tính bảng theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT. Căn cứ số lượng học sinh được các đơn vị trường học đề xuất, thành lập Hội đồng xét duyệt số lượng học sinh được cấp phát máy tính bảng theo Chương trình “Sóng và máy tính cho em”. Học sinh được xét thụ hưởng đảm bảo các tiêu chí theo thứ tự ưu tiên (con hộ nghèo; con hộ cận nghèo; học sinh thuộc đối tượng có hoàn cảnh khó khăn do ảnh hưởng của dịch Covid-19, là con trong gia đình có bố hoặc mẹ tử vong di dịch Covid-19 và chưa có máy tính để học tập trực tuyến). Việc thay thế những học sinh không thuộc đối tượng thụ hưởng (do không còn là con hộ nghèo, cận nghèo, hoặc bỏ học), bổ sung, thay thế bằng học sinh khác thuộc đối tượng thụ hưởng được thực hiện đầy đủ, kịp thời.

Tuy nhiên, việc thực hiện chương trình trên địa bàn tỉnh vẫn còn gặp khó khăn. Thời gian được phân bổ kinh phí hỗ trợ muộn, vào thời gian hè ảnh hưởng đến tiến độ thời gian thực hiện mua sắm. Máy tính bảng được mua với giá khuyến nghị không quá 2,5 triệu đồng, chất lượng tương ứng giá thành chưa đáp ứng nhu cầu, mong muốn và hiệu quả sử dụng lâu dài. Cùng với đó, Điện Biên là tỉnh có điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo 30,35%; hộ cận nghèo 9,63%. Học sinh thuộc đối tượng của Chương trình cần được cấp phát máy tính bảng khoảng 65.802 học sinh. Nguồn lực huy động ủng hộ Chương trình tại địa phương còn khiêm tốn, nguồn lực phân bổ từ Trung ương mặc dù khá lớn nhưng vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Dự ước số máy tính mua sắm và huy động được chỉ đảm bảo được 27,3% nhu cầu của học sinh thuộc đối tượng của Chương trình trên địa bàn tỉnh. Trong quá trình sử dụng có những bất cập nhất định, hiệu quả sử dụng chưa cao.

Trước thực trạng đó, tỉnh đã đề nghị Chính phủ xem xét, điều chỉnh nguyên tắc phân bổ, sử dụng máy tính bảng thuộc Chương trình theo hướng quản lý, sử dụng linh hoạt không phân bổ trực tiếp cho đối tượng học sinh, mà phân bổ cho các trường học nhập kho, ghi vào danh mục và quản lý, sử dụng như đồ dùng thiết bị dạy học chung. Khi có dịch bệnh nhà trường xét cho học sinh mượn theo thứ tự ưu tiên để học trực tuyến. Đồng thời, đề nghị Bộ TT&TT, Bộ GD&ĐT quan tâm, tiếp tục phân bổ máy tính từ Quỹ Viễn thông công ích cho ngành GD&ĐT tỉnh Điện Biên, có hỗ trợ về “sóng” để “máy tính cho em” có thể hoạt động được; xem xét đánh giá tổng thể Chương trình và đề xuất với Chính phủ xem xét, chuyển đổi cho phép mua sắm (cấp phát) máy tính bảng cho học sinh thành máy tính để bàn hoặc máy tính xách tay để đem lại hiệu quả sử dụng tốt hơn. Về phía Bộ GD&ĐT tiếp tục quan tâm, điều phối các nguồn lực xã hội hóa ủng hộ, tài trợ cho ngành GD&ĐT tỉnh để mua sắm máy tính bảng nói riêng và bổ sung cơ sở vật chất, mua sắm thiết bị trường học nói chung./.

Lan Phương