Dienbien.gov.vn - Xử lý tồn đọng bã thải dong riềng là một trong những vấn đề đang được đặt ra tại xã Nà Tấu, thành phố Điện Biên Phủ, khi các xưởng chế biến dong riềng ngày càng phát triển tại địa bàn. Trước tình trạng này, Đoàn Thanh niên xã Nà Tấu đã thử nghiệm mô hình “Ủ bã dong riềng làm phân vi sinh” và thu được những kết quả tích cực.

Mô hình “Ủ bã dong riềng làm phân vi sinh” hướng đến nông nghiệp sạch

Được biết mô hình “Ủ bã dong riềng làm phân vi sinh” bắt đầu thử nghiệm từ tháng 01/2021 với 2 giai đoạn. Giai đoạn 1: từ tháng 1 - 6/2021, thực hiện quá trình ủ phân vi sinh và lên men. Giai đoạn 2: từ tháng 6 - 10/2021, đưa vào sử dụng thử nghiệm tại đồng ruộng trên địa bàn. Mô hình triển khai tại gia đình anh Lò Văn Nước - Bí thư Chi đoàn bản Xôm, xã Nà Tấu với sự tham gia hỗ trợ của các ĐVTN địa phương. Họ cùng nhau đi thu gom bã dong riềng tại các xưởng được khoảng 40 khối. Để tìm ra cách ủ phù hợp, tạo ra sản phẩm cuối cùng chất lượng nhất, anh Nước cùng Đoàn xã đã thử nghiệm 3 cách làm, gồm: Ủ bình thường, ủ phủ bạt kết hợp men vi sinh và đào hố ủ. Kết quả cho thấy, ủ phủ bạt kết hợp men vi sinh, chế phẩm sinh học, mật đường tự nhiên tạo phân vi sinh tốt nhất. Thời gian ủ theo phương pháp này kéo dài 3 tháng và đòi hỏi thường xuyên phải đảo đều. Kết quả cho ra loại phân vi sinh có màu đen, tơi, ráo, không dính tay, không có mùi hôi (không gây ô nhiễm không khí). 40 khối bã dong riềng có thể thu 2 - 3 tấn phân vi sinh. Sau một năm cùng các đoàn viên thanh niên khác tìm tòi, thử nghiệm thành công, vụ dong riềng năm nay, anh cùng các đoàn viên thanh niên dự kiến ủ 100 khối bã dong riềng. Ngay từ đầu vụ, đã có người đặt 2 tấn phân từ bã dong riềng với giá thị trường hiện là 5.000 đồng/kg để chăm bón cây trồng, một lần nữa khẳng định hiệu quả và lợi ích kinh tế của phân vi sinh từ bã dong riềng.

Sau khi có thành phẩm, phân vi sinh từ bã dong riềng đã được bón thử nghiệm cho ruộng, vườn tại địa bàn. Anh Nước đã thử nghiệm, sử dụng loại phân vi sinh này cho diện tích trồng rau, ruộng lúa của gia đình mình làm minh chứng cho người dân mạnh dạn dùng thử. Anh Lò Văn Nước cho biết: “Cây trồng được chăm bón bằng phân vi sinh từ bã dong riềng lên rất tốt, cứng cáp, ít sâu bệnh. Đối với rau màu vẫn giữ được vị ngon, đậm của nông sản; lúa, ngô thì vẫn năng suất, chất lượng. Những gia đình sử dụng thử loại phân bón này đều đánh giá tốt và rất ủng hộ. Vì vậy, năm nay mô hình tiếp tục được triển khai và tăng khối lượng ủ, vừa đáp ứng nhu cầu thị trường, vừa cố gắng xử lý tối đa số bã thải trong điều kiện, khả năng cho phép của gia đình”.

Được biết, trên địa bàn xã Nà Tấu hiện có 8 cơ sở chế biến dong riềng. Vào mùa hoạt động, trung bình mỗi ngày chế biến từ 120 - 150 tấn củ dong riềng tươi với một lượng bã khá lớn. Mỗi mùa dong riềng kéo dài hơn 2 tháng, các cơ sở thải ra hàng nghìn tấn bã dong riềng. Vì vậy nếu xử lý được tồn đọng bã thải theo mô hình trên, không chỉ góp phần giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường đang nóng của địa phương mà còn làm thay đổi tư duy của người dân từ sử dụng phân hóa học sang sử dụng phân hữu cơ bền vững sẵn có, tạo ra sản phẩm nông nghiệp sạch và chất lượng, tiến tới quảng bá sản phẩm nguồn phân vi sinh ngày càng nhân rộng trên địa bàn xã Nà Tấu. Dự án được triển khai sẽ tạo được việc làm và nguồn phân hữu cơ vi sinh ổn định cho những hộ gia đình đoàn viên, thanh niên và nông dân trên địa bàn thăm quan, học tập làm theo.

Mô hình thành công sẽ được nhân rộng đến các gia đình khác. Ngoài ra, khi xử lý hết số rác thải dong riềng thì vẫn có thể áp dụng mô hình với nguồn chất thải hữu cơ khác trong tự nhiên như rơm rạ, vỏ cây ăn quả, chất thải từ rau màu,... Sau này, nếu có khả năng mở rộng mô hình, sẽ tiếp tục nghiên cứu cách thức xử lý chất thải hữu cơ để sản xuất các mặt hàng khác như: nước rửa chén từ chế phẩm sinh học, nước lau sàn…/.

Ngọc Thủy