Dienbien.gov.vn – Ngày nay cùng với sự tiện lợi, giá thành rẻ của các sản phẩm may mặc, vải công nghiệp, nghề thêu dệt truyền thống của đồng bào dân tộc Thái đang dần mai một. Sự ảnh hưởng của nền công nghiệp đa dạng hóa các mẫu mã cùng với sự tiện lợi, giá thành rẻ của các sản phẩm may công nghiệp được những người phụ nữ hiện đại lựa chọn.

Các chị em phụ nữ bản Phiêng Lơi, xã Thanh Minh được hướng dẫn cách thức, quy trình thêu, dệt, hoàn thiện 39 sản phẩm thổ cẩm truyền thống của dân tộc Thái, như: khăn tay, khăn cổ, túi Thái...

Nhằm khôi phục, bảo tồn, giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thái, góp phần đẩy mạnh phát triển du lịch và kinh tế xã hội của thành phố. Tạo sản phẩm hàng hóa cung cấp cho khách du lịch tại bản và bán ra thị trường, đồng thời tạo việc làm, tăng thêm thu nhập, nâng cao đời sống cả về vật chất và tinh thần cho nhân dân trên địa bàn. Thời gian qua, thành phố đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân, giữ gìn, bảo tồn và phát triển nghề thêu, dệt thổ cẩm truyền thống cho dân tộc thái. Qua đó, không chỉ góp phần giữ gìn, bảo tồn văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thái mà cao nâng cao thu nhập đặc biệt là cho chị em phụ nữ dân tộc trên địa bàn. Từ việc tự tay làm ra những chiếc khăn, cái túi, thể hiện sự khéo léo của người phụ nữ thay vào đó là việc lựa chọn những sản phẩm có sẵn trên thị trường. Đa số những chị em phụ nữ có độ tuổi từ 12 – 20 tuổi không biết thêu dệt hoặc nếu biết thì cũng rất ít. Trước thực trạng đó, Phòng Văn hóa Thông tin thành phố Điện Biên Phủ tiến hành tổ chức tập huấn bảo tồn, khôi phục nghề thêu, dệt thổ cẩm truyền thống dân tộc thái cho các chị em phụ nữ là người dân tộc Thái trên địa bàn xã Thanh Minh do những người cao tuổi tại bản truyền dạy

Ông Nguyễn Văn Giảng - Trưởng phòng Văn hóa Thông tin thành phố Điện Biên Phủ cho biết: Trước đây phụ nữ dân tộc thái được học thêu thùa, may vá từ nhỏ, các sản phẩm làm ra để phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt hàng ngày của cá nhân, gia đình. Vì vậy việc truyền dạy, hướng dẫn cho thế hệ trẻ sẽ góp phần bảo tồn nghề truyền thống cũng như bản sắc văn hóa dân tộc. Đồng thời, giúp chị em có thêm thu nhập, phát triển du lịch cộng đồng theo Đề án của bản Phiêng Lơi, xã Thanh Minh trong thời gian tới.

Tạm gác lại mọi công việc nội trợ trong gia đình, các chị em trong bản ngày ngày có mặt đầy đủ tại gia đình nhà bà Quàng Thị Lún, bản Phiêng Lơi, xã Thanh Minh để cùng bà học hỏi nâng cao tay nghề thêu, dệt thổ cẩm. Chị Quàng Thị Hà cho biết: Sau gần 1 tuần học thêu và dệt khung cửi đến giờ chị đã có thể tự tay mình dệt vải, thêu khăn piêu, làm túi,…và trang trí, thêu họa tiết cho riêng mình. Với mong muốn sản phẩm của mình làm ra ngoài việc sử dụng trong gia đình thì chị còn muốn tăng thu nhập từ chính nghề truyền thống của dân tộc. Chị chia sẻ lúc còn nhỏ được mẹ truyền dạy cho nhưng sau khi lớn lên bận học hành và lập gia đình và nhiều công việc khác nên chị không còn thêu thùa nữa khi biết tại bản mở lớp tập huấn chị đăng ký đi ngay với mong muốn giữ lại bản sắc văn hóa dân tộc cho thế hệ mai sau.

Việc hướng dẫn kỹ thuật thêu, dệt khung cửi được người cao tuổi trong bản truyền dạy cho thế hệ trẻ những kinh nghiệm thực tiễn mà mình có được góp phần bảo tồn nghề truyền thống cũng như bản sắc văn hóa dân tộc

Những người cao tuổi ở đây hướng dẫn chị em trong bản cách thức, quy trình thêu, dệt, hoàn thiện sản phẩm thổ cẩm truyền thống của dân tộc Thái như khăn piêu, túi, áo,…với các mẫu hoa văn truyền thống trên nền chất liệu vải khác nhau; thực hành trực tiếp dệt vải thổ cẩm trên khung cửi. Việc hướng dẫn kỹ thuật thêu, dệt khung cửi được người cao tuổi trong bản truyền dạy cho thế hệ trẻ những kinh nghiệm thực tiễn mà mình có được góp phần bảo tồn nghề truyền thống cũng như bản sắc văn hóa dân tộc. Các sản phẩm chị e làm ra có rất nhiều họa tiết đa dạng, phong phú tùy theo sự sáng tạo của từng người mà có những hoa văn khác nhau như: con số, nhà sàn, cổng trào,…đều được chị em khắc họa lên trên chính những sản phẩm của mình.

Để khôi phục, giữ gìn nghề thêu dệt thổ cẩm truyền thống dân tộc Thái, ngoài việc tập huấn, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền về bảo tồn các sản phẩm truyền thống dân tộc Thái bằng nhiều hình thức như: Khuyến khích mặc trang phục truyền thống trong các dịp lễ tết, liên hoan văn hóa các dân tộc, hỗ trợ, quảng bá sản phẩm, góp phần phát triển văn hóa dân tộc Thái đưa sản phẩm truyền thống vào cuộc sống nhằm thu hút du khách, phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn./.

Ngọc Thủy