Dienbien.gov.vn - Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 8 dự án trồng cây Mắc ca được UBND tỉnh phê duyệt chủ trương đầu tư, với tổng mức đầu tư là 8.812 tỷ đồng, quy mô thực hiện trồng 47.046 ha cây Mắc ca. Tính đến hết năm 2021, trên địa bàn tỉnh đã trồng được 3.820 ha cây Mắc ca, tập trung chủ yếu trên địa bàn các huyện: Tuần Giáo, Điện Biên, Mường Nhé, Điện Biên Đông, Mường Ảng và thành phố Điện Biên Phủ. Riêng năm 2021, trồng mới được 929 ha. Ngoài ra, một số nhà đầu tư cũng đang tiếp tục quan tâm, tìm hiểu, khảo sát, đề xuất lập dự án đầu tư trồng cây Mắc ca tại các huyện Điện Biên Đông, Nậm Pồ, Mường Chà…

Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Văn Thắng (người thứ 4 từ trái sang) và đoàn công tác lãnh đạo tỉnh kiểm tra dự án trồng mắc ca tại Tuần Giáo.

Hiện nay, UBND tỉnh đang xem xét phê duyệt Đề án phát triển kinh tế lâm nghiệp giai đoạn 2021 - 2025, định hướng đến năm 2030 trên địa bàn tỉnh Điện Biên (trong đó, giai đoạn đến năm 2030 khoảng 70.000 ha); đồng thời cũng đang đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đưa diện tích trên vào quy hoạch phát triển mắc ca của Bộ.

Thực tế cho thấy, việc phát triển cây mắc ca phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng của địa phương, có hiệu quả kinh tế cao và đang tạo ra động lực mới cho sản xuất nông nghiệp ở Điện Biên, đồng thời khai thác tiềm năng, thế mạnh về đất đai của tỉnh. Do đó, năm 2022, Điện Biên phấn đấu trồng mới 7.040 ha cây Mắc ca. Để thực hiện kế hoạch trên, các cấp, ngành, địa phương và doanh nghiệp cần tăng cường các giải pháp tuyên truyền, phổ biến (tờ rơi, tuyên truyền trực tiếp...) đối với người dân để nắm được hiệu quả, lợi ích của mình trong việc tham gia trồng cây mắc ca.

Hiện đa số diện tích đất trong vùng dự án trồng Mắc ca (bao gồm cả đất quy hoạch lâm nghiệp) đều đang do người dân quản lý, sử dụng, canh tác nương rẫy. Do đó, diện tích đất “sạch” để cho doanh nghiệp thuê hầu như không có. Bên cạnh đó, các dự án trồng cây Mắc ca triển khai trên địa bàn các xã có điều kiện kinh tế, xã hội khó khăn, cơ sở hạ tầng (giao thông, thủy lợi…), trình độ dân trí, lao động hạn chế (tại một số địa phương người dân không đồng thuận tham gia thực hiện dự án, cản trở các nhà đầu tư triển khai thực hiện dự án) nên công tác tuyên truyền, vận động gặp rất nhiều khó khăn… Vì thế, khi thực hiện các dự án, doanh nghiệp phải tổ chức tuyên truyền vận động để người dân hiểu, đồng thuận với cơ chế chính sách của dự án mới thực hiện được.

Ông Bùi Minh Hải, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cho biết: Ngành Nông nghiệp chúng tôi đã hướng dẫn các địa phương, doanh nghiệp có dự án trồng cây Mắc ca chú trọng huy động sự tham gia của các đoàn thể tổ chức chính trị - xã hội và nghiên cứu đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền như tổ chức các buổi tuyên truyền trực tiếp chuyên đề về phát triển cây Mắc ca hoặc lồng ghép trong các nội dung tuyên truyền khác về phát triển sản xuất nông lâm nghiệp, công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng trên địa bàn. Cùng với đó, để hỗ trợ, đồng hành cùng nhà đầu tư triển khai thực hiện dự án. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành Kế hoạch phát triển thí điểm Hợp tác xã Mắc ca trên địa bàn tỉnh để phối hợp, hỗ trợ nhà đầu tư trồng Mắc ca trong quá trình thực hiện công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia dự án… ông “Bùi Minh Hải khẳng định thêm”.

Để thực hiện được chủ trương, cơ chế, chính sách của Tỉnh ủy, UBND tỉnh về phát triển cây Mắc ca tại Điện Biên đòi hỏi doanh nghiệp phải thực hiện công tác rà soát, xác định hiện trạng sử dụng đất của người dân trong vùng dự án ngay trong bước lập, thẩm định chủ trương đầu tư của dự án. Đây là nội dung rất quan trọng bởi vì chỉ có xác định cụ thể được hiện trạng sử dụng đất (bao nhiêu đất hiện trạng đang có rừng phải bỏ ra? bao nhiêu đất trống có thể thực hiện trồng được? trong diện tích đất trống có thể trồng Mắc ca thì có bao nhiêu đất do hộ gia đình đang quản lý, canh tác, sử dụng, bao nhiêu đất do tập thể bản hay UBND xã quản lý?...) từ đó nhà đầu tư mới xác định được có bao nhiêu đất sẽ để lại cho người dân theo định mức (tối đa 5 ha/hộ theo chủ trương chung), bao nhiêu đất sẽ làm thủ tục thuê lại đất của nhà nước để thực hiện, bao nhiêu đất sẽ liên doanh liên kết với người dân để thực hiện dự án theo đúng chủ trương, định hướng, cơ chế, chính sách của Tỉnh ủy, UBND tỉnh.

Để làm được điều này, một mình nhà đầu tư sẽ không thực hiện được mà cần có sự vào cuộc hỗ trợ của các cấp chính quyền địa phương, các Sở, ngành, đơn vị liên quan phải luôn đồng hành cùng doanh nghiệp để thực hiện. Một điều lưu ý trong bước khảo sát, xác định đất đai, mặc dù Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn luôn hướng dẫn các nhà đầu tư và các địa phương là phải tổ chức họp người dân tuyên truyền, phổ biến các cơ chế, chính sách của tỉnh, lợi ích của người dân khi tham gia thực hiện dự án để nhận được sự đồng thuận của người dân. Tuy nhiên, khi triển khai vẫn đang còn gặp nhiều bất cập. Do đó, ở bước này các nhà đầu tư và chính quyền địa phương phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền với nhiều hình thức, định hướng cho người dân thành lập các Hợp tác xã (định hướng gồm bao nhiêu hộ, ở những đâu) để hỗ trợ các nhà đầu tư ngay từ bước khảo sát, xây dựng dự án đến khi thực hiện dự án…/.

Tuyết Anh