Dienbien.gov.vn - Tính đến ngày 31/8/2020 trên địa bàn toàn tỉnh có 8 cơ sở điều trị, 35 cơ sở cấp phát thuốc Methadone; hiện đang quản lý, điều trị cho 2.401 bệnh nhân (huyện Điện Biên 529, Tuần Giáo 407, Mường Ảng 310, Mường Chà 232, Điện Biên Đông 118, Tủa Chùa 111, Phường Noong Bua - Thành phố Điện Biên Phủ 625 và Trung tâm CB-GDLĐXH 69 bệnh nhân). Điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng Buprenorphine được triển khai tại 6 cơ sở, như cơ sở điều trị: Noong Bua, Mường Ảng, Thanh Xương; cơ sở cấp phát: Mường Nhà, Núa Ngam huyện Điện Biên và Mường Luân huyện Điện Biên Đông; đang điều trị cho 113 bệnh nhân, hiện tại các bệnh nhân tuân thủ điều trị tốt.

Bệnh nhân uống Methadone tại cơ sở điều trị Noong Bua, thành phố Điện Biên Phủ.

Sau nhiều năm triển khai chương trình điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone, Buprenorphine đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. Tỷ lệ bệnh nhân có trầm cảm giảm từ 31,4% xuống còn 0,8%; khó kiểm soát hành vi bạo lực giảm từ 8,1% xuống còn 0,3%; có hành vi tự tử giảm từ 2,4% xuống 0,1%. Chất lượng cuộc sống và tình trạng sức khỏe của bệnh nhân được cải thiện rõ rệt từ khi điều trị Methadone: Thể chất tốt tăng từ 2,6% trước điều trị lên 77,5% sau điều trị; tâm lý tốt tăng từ 5% trước điều trị lên 82,9% sau điều trị; môi trường xã hội tốt tăng từ 1,8% trước điều trị lên 67,6% sau điều trị; môi trường gia đình tốt tăng từ 3,8% trước điều trị lên 80,2% sau điều trị. Tiếp cận với các chương trình hỗ trợ y tế và xã hội: Tỷ lệ sử dụng dịch vụ tư vấn xét nghiệm HIV tăng từ 79% lên 93,6%; tỷ lệ bệnh nhân nhận được bao cao su tăng từ 56,9% lên 68%; tỷ lệ bệnh nhân nhận được hỗ trợ từ các dịch vụ xã hội tăng từ 24,9% lên 41,2%. Bên cạnh đó, các hành vi vi phạm pháp luật của bệnh nhân đã giảm mạnh sau khi tham gia điều trị (giảm từ 8,5% xuống còn 1%). Theo đánh giá của Công an các huyện, thị xã, thành phố tình hình an ninh trật tự xã hội ở địa bàn triển khai điều trị Methadone có sự thay đổi rõ rệt, làm giảm tình trạng trộm cắp, từ đó giảm tỷ lệ vi phạm pháp luật; góp phần tăng cường an ninh trật tự và bảo đảm an toàn xã hội. Cùng với đó, bệnh nhân hòa nhập cộng đồng xã hội tốt; cải thiện quan hệ trong gia đình; giảm gánh nặng chi phí cho việc mua và sử dụng ma tuý bất hợp pháp; nhiều bệnh nhân đã ổn định có công ăn việc làm, có thu nhập cho bản thân và gia đình; người bệnh khi tham gia điều trị Methadone sẽ giảm dần và tiến tới không còn lệ thuộc vào ma túy; người bệnh dần phục hồi sức khỏe, ổn định tâm lý; ổn định cuộc sống, tham gia vào các hoạt động lành mạnh khác, tái hòa nhập cộng đồng. Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 12,9% xuống còn 9,9%; hộ cận nghèo chiếm 1,9%. Qua đó, góp phần quan trọng vào việc ổn định an ninh, trật tự, an toàn xã hội và phòng chống lây nhiễm HIV trên địa bàn tỉnh.

Thuốc Buprenorphine. 

Để tiếp tục phát huy hiệu quả đã đạt được trong việc điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế Methadone, Buprenorphine. Bác sĩ CKII Lường Văn Kiên, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh cho biết: Trong thời gian tới, ngành y tế tiếp tục tăng cường hoạt động truyền thông sâu rộng, thường xuyên, nhằm nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi cho toàn thể cộng đồng, về quan điểm, các chủ trương của Đảng và chính sách pháp luật của Nhà nước, về chương trình điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế. Tiếp tục mở rộng các điểm điều trị, cấp phát thuốc Buprenorphine trên địa bàn toàn tỉnh, lồng ghép với các cơ sở Methadone đang hoạt động. Nâng cao chất lượng chương trình điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone, Buprenorphine trên địa bàn tỉnh. Cùng với đó, huy động sự vào cuộc mạnh mẽ của các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương, các ban ngành, nơi có cơ sở điều trị, cơ sở cấp phát thuốc Methadone.

Tuy nhiên, điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone, Buprenorphine là điều trị lâu dài, trong khi đó bệnh nhân hàng ngày phải đến các cơ sở điều trị, cơ sở cấp phát thuốc Methadone uống thuốc, nên rất khó khăn cho những bệnh nhân khi đi làm ăn xa, công việc không ổn định, nhà ở xa cơ sở uống thuốc nên cũng ảnh hưởng đến việc tham gia vào chương trình và tuân thủ điều trị. Do đó tỷ lệ bệnh nhân bỏ điều trị cao, đại đa số sau khi bỏ là không liên lạc được, nên rất khó khăn về việc tư vấn cho bệnh nhân quay lại điều trị. Việc đóng phí gặp rất nhiều khó khăn với bệnh nhân là hộ nghèo, bệnh nhân không có thu nhập ổn định, bệnh nhân sống độc thân; dẫn tới bỏ điều trị. Nguồn lực đầu tư cho chương trình điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế còn hạn chế…

Thanh Tâm