Dienbien.gov.vn - Phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi không chỉ là yêu cầu trước mắt nhằm giảm nghèo, cải thiện đời sống nhân dân mà còn là chiến lược dài hạn để tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của tỉnh Điện Biên. Vừa mang tính kinh tế – xã hội, vừa gắn chặt với yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Công tác giáo dục luôn được ưu tiên chăm lo

Điện Biên là tỉnh miền núi, biên giới thuộc khu vực Tây Bắc, có vị trí chiến lược quan trọng về quốc phòng – an ninh và đối ngoại. Toàn tỉnh có diện tích tự nhiên trên 9.539 km², đường biên giới dài hơn 455 km tiếp giáp với Lào và Trung Quốc. Sau sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, tỉnh có 45 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó phần lớn là các xã vùng cao, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Toàn tỉnh hiện có 1.448 thôn, bản vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, trong đó 905 thôn thuộc diện đặc biệt khó khăn. Cộng đồng dân cư đa dạng với 19 dân tộc cùng sinh sống, trong đó dân tộc Mông chiếm 38,12%, dân tộc Thái 35,69%, dân tộc Kinh 17,38% và các dân tộc khác như Khơ Mú, Hà Nhì… Sự đa dạng về văn hóa, bản sắc là nguồn lực quan trọng cho phát triển, đồng thời cũng đặt ra những yêu cầu đặc thù trong hoạch định chính sách. Với tỷ lệ hộ nghèo đa chiều còn cao, đời sống của một bộ phận người dân còn nhiều khó khăn, việc phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số không chỉ mang ý nghĩa cải thiện đời sống nhân dân mà còn là nhiệm vụ chính trị quan trọng nhằm củng cố quốc phòng – an ninh, giữ vững ổn định xã hội và tạo động lực phát triển bền vững cho toàn tỉnh.

Đồng bào DTTS ở Điện Biên đã, đang chuyển đổi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp

Những năm gần đây, với sự quan tâm của Trung ương, sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Điện Biên đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Tỉnh chuyển mạnh từ giảm nghèo đơn chiều sang giảm nghèo đa chiều, gắn hỗ trợ an sinh xã hội với phát triển sinh kế bền vững. Tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh năm 2025 ước còn 17,66%, trong đó hộ nghèo là người dân tộc thiểu số chiếm 99,5%. Thông qua việc triển khai đồng bộ các chương trình mục tiêu quốc gia, đời sống vật chất và tinh thần của người dân từng bước được cải thiện. Lĩnh vực giáo dục – đào tạo có nhiều chuyển biến tích cực; Văn hóa – xã hội có nhiều khởi sắc; Quốc phòng – an ninh tiếp tục được giữ vững, góp phần xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, ổn định và phát triển.

Bên cạnh những kết quả đạt được, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh vẫn đang đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Hạ tầng kinh tế – xã hội chưa đồng bộ, nhất là giao thông, điện, nước sinh hoạt, trường học, trạm y tế ở vùng sâu, vùng xa. Nguồn lực đầu tư còn hạn chế trong khi chi phí đầu tư cho khu vực miền núi rất lớn. Sản xuất nông nghiệp còn manh mún, quy mô nhỏ; việc chuyển đổi sang sản xuất hàng hóa, ứng dụng khoa học – kỹ thuật còn chậm.

Tỉnh Điện Biên chú trọng công tác bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc của đồng bào Cống

Trước những yêu cầu đặt ra, tỉnh Điện Biên xác định triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trong giai đoạn tới. Trọng tâm là tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu; phát triển các cây trồng chủ lực như mắc ca, cà phê, cao su, chè, quế; đẩy mạnh chế biến sâu, nâng cao giá trị gia tăng. Song song với đó là thúc đẩy nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, gắn sản xuất với thị trường và du lịch. Tỉnh tập trung huy động các nguồn lực đầu tư phát triển hạ tầng kinh tế – xã hội, đặc biệt là giao thông, điện, nước, viễn thông, trường học, trạm y tế; ưu tiên các xã vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Môi trường đầu tư được cải thiện nhằm thu hút doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia phát triển kinh tế tại khu vực miền núi. Bên cạnh đó, phát triển nguồn nhân lực được xác định là khâu then chốt, tỉnh chú trọng đào tạo nghề, nâng cao chất lượng lao động, từng bước chuyển dịch cơ cấu lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp, dịch vụ. Đồng thời, nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, bảo đảm người dân được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ xã hội cơ bản. Ngoài ra, tỉnh chú trọng bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống các dân tộc, gắn với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái; tăng cường công tác bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Một trong những định hướng xuyên suốt là phát huy vai trò chủ thể của người dân trong quá trình phát triển. Mọi chính sách, chương trình đều hướng tới nâng cao năng lực tự chủ, khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường của đồng bào các dân tộc. Cùng với đó, tỉnh tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành; tăng cường phân cấp, phân quyền; đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý và cung cấp dịch vụ công; bảo đảm công khai, minh bạch trong thực hiện các chương trình, dự án.

Phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi là nhiệm vụ lâu dài, có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển bền vững của tỉnh Điện Biên. Những kết quả đạt được trong thời gian qua là nền tảng quan trọng, song chặng đường phía trước vẫn còn nhiều thách thức đòi hỏi sự quyết tâm cao và cách làm bài bản, đồng bộ. Với định hướng đúng đắn, giải pháp phù hợp và sự đồng thuận của toàn xã hội, Điện Biên hoàn toàn có cơ sở để tạo bước chuyển mạnh mẽ trong phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, từng bước thu hẹp khoảng cách phát triển, nâng cao đời sống nhân dân và khẳng định vai trò là điểm tựa vững chắc nơi cực Tây của Tổ quốc./.

Ngọc Thuỷ