Mới sáng sớm tinh mơ, các đại đội đã mổ bò, lợn, gói bánh chưng, làm chè lam... Biết thế nào cũng có nhiệm vụ mới, các chiến sĩ ăn cơm trưa xong, ai cũng chuẩn bị sẵn sàng: Balô, vũ khí, gạo, muối, xẻng, dao...Có lệnh tiểu đoàn: các đơn vị bí mật tập trung quân trên quả đồi cọ, không có dân ở. Tôi - Lê Nguyên Linh - Tiểu đội trưởng tiểu đội 2 ngồi đầu hàng quân, hồi hộp chờ nghe mệnh lệnh.

 

Trời tối - đúng là tối như đêm ba mươi tết - Tiểu đoàn trưởng trịnh trọng giới thiệu: "Có cán bộ Cục 2 về nói chuyện với chúng ta". Đồng chí cán bộ Cục 2 vào đề ngay: "Chắc các đồng chí nóng lòng muốn biết nhiệm vụ mới. Tôi xin báo cáo ngay: Trung ương Đảng, Chính phủ, Bộ Tổng tư lệnh đã quyết định mở chiến dịch Điện Biên. Điện Biên Phủ là một tập đoàn gồm nhiều cứ điểm lớn và quan trọng nhất của địch. Chúng chủ trương xây dựng căn cứ này để khống chế cả chiến trường Việt Nam - Lào...ta phải quyết tâm giải phóng Điện Biên, phá âm mưu địch, đồng thời làm cho cục diện chiến tranh xoay chuyển có lợi cho thế và lực của ta. Sơ bộ tôi phân công: Hai đại đội 85 và 86 nhẹ nhàng, nhanh chóng, bí mật hành quân theo hướng Điện Biên Phủ. Nhiệm vụ cụ thể từng đại đội, trung đội và tiểu đội sẽ phổ biến sau. Đại đội 87 làm nhiệm vụ ở chiến trường phối hợp chia nhỏ, luồn sâu vào sau lưng địch thuộc các tỉnh Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Bắc Giang...nắm tình hình địch, tùy từng trường hợp cụ thể, nếu thấy ổn chắc thì đánh. Đồng thời làm nhiệm vụ nghi binh. Điều quan trọng là tất cả chúng ta phải tuyệt đối giữ bí mật: "Đêm không lửa, ngày không khói, nói không to". Đó là điều thắng lợi đầu tiên. Tôi thay mặt Cục 2 mừng các đồng chí mai thêm một tuổi, chúc các đồng chí lên đường mạnh khỏe và chiến thắng!". Cả tiểu đoàn định hô vang: "Bác Hồ muôn năm". Nhưng Tiểu đoàn trưởng đã kịp ngăn lại, sợ lộ bí mật. 

 

Đơn vị hành quân luôn trong đêm, im lặng đi trong gió rét, chỉ nghe tiếng loạt soạt của những tàu lá cọ. Trên đường ra trận ai cũng hào hứng, một cậu đi sau tôi se sẽ hát: "Vì nhân dân quên mình, vì nhân dân hy sinh".

 

Sáng sớm mồng một Tết, trời còn mờ mờ đã tới Vũ Ẻn, nhân dân ra đón đông lắm, tranh nhau mời chúng tôi vào nhà nghỉ.

 

Chúng tôi ở đây ăn tết với bà con, rồi tiếp tục lên đường hành quân, đơn vị nào đi trước, đơn vị nào đi sau, không ai biết. Trung đội trưởng nhắc: Im lặng mà đi, nửa đêm mới được nghỉ giải lao, ngồi ngay ở giữa đường, không được dẫm nát, bám sát nhau để đảm bảo cự ly và quân số. Sáng mồng hai Tết, chung tôi đã sang địa phận tỉnh Sơn Tây, vào rừng trú quân.

 

Cứ như thế, ngày nghỉ đêm đi, xuyên tắt rừng, vượt sông suối. Việc giữ bí mật cốt với kẻ địch nhưng với đồng bào hơi khó. Một hôm, khoảng ở địa phận tỉnh Hòa Bình, chúng tôi trú quân sâu trong rừng, mà nhân dân vẫn biết, mang quà bánh đến thăm hỏi. Có ông già mang một chậu đầy hoa, trông như hoa dại, trắng và thơm, bảo chúng tôi nấu canh, ăn thật ngọt và thơm.

 

Sau 9 đêm hành quân, dừng lại đã nghe tiếng súng nổ rất gần. Sương tan, qua ống nhòm thấy từ đây đến chân hàng rào thép gai căn cứ địch chỉ độ 2 ki-lô-mét. Chúng tôi tìm chỗ đào hầm, đào sâu xuống 4-5mét, đẵn gỗ bắc lên trên, đổ đất thật đầy, trồng cây ngụy trang, làm cửa và lỗ thông hơi thật thoáng tránh sức ép của bom đạn.

 

Tiểu đội tôi được phân công bám sát, nắm chắc tình hình địch ở sân bay Hồng Cúm, xem nơi ở của lính và sĩ quan, nơi bố trí ụ súng, đèn pha pháo sáng, quy luật gác và đi tuần tiễu thế nào. Ngay tối hôm đó chúng tôi tiến sát hàng rào, cắt dây thép gai, bỏ các thứ phát tiếng kêu, chui vào trong, tìm giao thông hào địch đã đào sẵn, tiến vào trung tâm. Gần sáng quay ra xóa dấu vết, lắp lại hàng rào để địch không phát hiện là quân ta đã thâm nhập.

 

Một hôm, đang bí mật phục kích, bỗng thấy một tổ địch đi tuần, chúng tôi vồ được tên đi sau cùng, các tên khác chạy hết. Tên bị bắt khai rằng bọn chúng có ý định rút chạy sang Lào. Quân ta càng khép chặt vòng vây không để chúng chạy thoát.

 

Nậm Rốm mùa nước như con sông nhỏ, mùa khô chỉ là con suối. Hai bên bờ cao, bọn địch khoét hầm sâu vào bờ để ở. Một hôm thấy chúng lên bờ suối đông lắm, đoán chúng muốn rút chạy, tôi liền ra lệnh cho hai khẩu trung liên quạt mạnh. Chúng nhào hết xuống suối như cây đổ. Từ đó trở đi chúng không dám ra nữa. Càng về sau ta càng làm chủ sân bay. Ban ngày ta cũng ở ngay giao thông hào, tên nào nhoài ra suối lấy nước, ta dùng súng trường bắn tỉa. Chúng dùng pháo từ xa, bắn ra ngoại vi sân bay khống chế ta. Chúng có loại súng tên là Phiđăng, bắn đạn cách mặt đất độ 3-4mét đã nổ, mảnh rơi xuống như mưa, anh em phải khoét hàm ếch vào sườn hào để tránh.

 

Buổi tối hôm đó, một cán bộ cấp trên xuống, bảo tôi cho hai chiến sĩ đi cùng. Ba người mò sâu vào tận trung tâm, mãi gần sáng mới về, thấy thiếu một chiến sĩ, đồng chí cán bộ buồn rầu nói: "Nó vồ mất cậu ấy rồi!" Anh em ai cũng lặng đi.

 

Vòng vây của quân ta ngày càng xiết chặt. Phạm vi hoạt động của địch càng hẹp. Đêm nghe tiếng chúng kêu khóc. Máy bay địch thả thù tiếp tế, không dám xuống thấp sợ cao xạ ta diệt. Dù thả từ trên cao rơi hết vào vòng vây của ta, thành ra địch tiếp tế cho quân ta. Dù thả ban ngày bọn địch không dám ra lấy tối đến ta lại ra lấy hết. Lúc đầu chúng thả cả dù trắng, dù xanh, dù đỏ, nhưng sau chỉ thả toàn dù trắng, trắng xóa cả vùng lòng chảo Điện Biên

 

Các thứ dù thả xuống rất nhiều loại. Hòm các tông là lương thực, hai chiến sĩ mới khiêng nổi. Hòm sắt là hòm súng đạn, phải 3 - 4 chiến sĩ mới khiêng nổi. Có lần mở hòm sắt ra toàn là đầu búp đa đạn pháo, không có cát tút, thật buồn cười. Đời sống của chúng tôi lúc này dễ chịu, đầy đủ hơn lúc hành quân: Hòm làm giường nằm, dù làm chăn chiếu, căng lên trần hầm để khi pháo bắn rung đất không bị bụi. Bánh quy, các thứ kẹo, rượu, thuốc lá ăn tha hồ, đến nỗi chỉ kén ăn đồ hộp của sĩ quan, không ăn đồ hộp của binh sĩ. Đại đội mấy lần gọi về lấy lương thực và hỏi tại sao không về nhận, "nhịn đói à?". Chúng tôi chỉ cười trong ống nghe.

 

Một hôm xảy ra một chuyện đau lòng. Khi mặt trời mới nhô lên đỉnh núi, có một tổ trinh sát vô ý giương ống nhòm lên quan sát, mặt trời phản chiếu vào ống kính lóe áng, bọn địch phát hiện, bắn ngay một loạt pháo, cả tổ hy sinh!

 

Ban ngày chúng tôi rút về hầm nghỉ, đọc thư Bác Hồ, thư Đại tướng Võ Nguyên Giáp gửi động viên chiến sĩ, thư từ hậu phương gửi tới. Được biết ở Thái Nguyên đang phát động quần chúng giảm tô, giảm tức và thí điểm cải cách ruộng đất, anh em vui mừng lắm. Ai cũng nói: "Phen này nông dân ta có ruộng cày rồi".

 

Tiểu đội chúng tôi kiểm chế chặt sân bay Hồng Cúm quân ta bắn tan xe tăng và hạ một máy bay địch. Chúng co cụm lại trong hầm hào, ban ngày cũng không dám ra. Giữa lúc đó có lệnh của cấp trên điều Tiểu đoàn 426 đi chặn quân tiếp viện của địch ở Lào sang. Tiểu đoàn 426 bí mật hành quân, đến Mường Hét gặp 4 tiểu đoàn Âu Phi, bèn triển khai quân đánh, chúng chết và bị thương nhiều, số còn lại chạy tán loạn vào rừng. Chúng tôi lùng bắt tàn quân, trời nhá nhem tối, tôi thấy một tên địch đang giương súng ngắm bắm. Tôi chưa kịp phản ứng thì từ sau lưng tên địch một chiến sĩ của ta xuất hiện vỗ vai nó, nó giật mình buông súng, giơ cả hai tay lên hàng. Chiến sĩ ta bắt nó cởi giày, ra lệnh cho nó đi về phía sau. Trận này tiểu đoàn chúng tôi diệt, làm bị thương, bắt sống nhiều địch, làm tan rã 4 tiểu đoàn Âu Phi, ngay từ khi chúng chưa đặt chân lên Điện Biên.

 

Tiểu đoàn 426 đang thu dọn chiến trường ở Mường Hét thì được tin: Đại quân địch ở Điện Biên đã đầu hàng, lệnh cho tiểu đoàn rút về. Chúng tôi reo mừng chạy thật nhanh tới đỉnh quả đồi có hầm của Đờ - cát, đã thấy một chiến sĩ vác lá cờ đỏ sao vàng đứng ở đỉnh hầm phất liên tục. Địch trong hầm lũ lượt đi ra tay cầm cờ trắng. Từ khi mở chiến dịch, chúng đã chết nhiều, mà nay sao vẫn còn đông thế! Tôi được theo Ban chỉ huy Tiểu đoàn 426 vào hầm Đờ - cát. Hầm gần như trống không ngoài một số giấy tờ vứt bừa bãi và một số cặp tài liệu còn nguyên.

 

Thiên nhiên như vui mừng với chiến thắng của quân ta. Trời đầu mùa hè nắng ráo, rừng cây xanh mơn mởn như đương nhú chồi non. Hoa ban nở trắng xóa, thơm lừng.