Thầy thuốc vùng cao, đôi điều trăn trở
Trạm Y tế xã Mường Mươn, huyện Mường Chà, tỉnh Điện Biên đạt chuẩn quốc gia về y tế tháng 3/2010. Trạm có tổng số 7 biên chế, 4 y sĩ, 2 điều dưỡng , 1 hộ sinh. Trạm trưởng, trạm phó tuổi đời còn rất trẻ.
Điều dưỡng Nguyễn Thị Lan Anh kể cho tôi nghe những gian nan của các thầy thuốc vùng cao: “Mỗi tháng chúng em phải đi bản hai lần, để kiểm tra giám sát và phát hiện sớm các loại dịch bệnh như: phòng chó dại, dịch bệnh theo mùa và thực hiện các chương trình tuyên truyền về tiêm chủng.
Thực hiện các mũi tiêm phòng, dinh dưỡng cho bà mẹ mang thai và trẻ sơ sinh... Trong mỗi một nhiệm vụ, chúng em lại gặp những khó khăn riêng. Quá trình tiêm phòng rất vất vả, nhiều bản không đi được xe máy, như bản Kết Tinh chúng em đi 8 tiếng mới đến nơi. Vaccine phải được bảo quản ở nhiệt độ dưới 8oC, đường xa, vận chuyển khó, lo Vaccine không đảm bảo. Đến bản, chúng em phải nhờ y tá bản gọi bà con, đưa các cháu về tiêm. Không ít gia đình họ không cho con đi tiêm, bởi sau mỗi mũi tiêm phòng sởi, lao... Trẻ thường hay bị sốt nhẹ 1- 2 ngày, chúng quấy khóc, dân không hiểu và cho rằng tiêm vào ốm thêm thì không tiêm. Vì vậy, phải đến từng nhà vận động. Nhờ y tá bản, trưởng bản đi cùng để thuyết phục”.
Xã Mường Mươn có 5 dân tộc sing sống: Mông, Thái, Khơ mú, Kháng và Kinh. Việc thăm khám bệnh, cũng gặp nhiều trở ngại vì không hiểu được ngôn ngữ của bệnh nhân và bệnh nhân cũng không hiểu được tiếng phổ thông. Đội ngũ nhân viên y tế của trạm phần lớn còn trẻ, mới ra trường, chưa biết nhiều tiếng địa phương, cũng chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc thăm khám bệnh nhân.
Thầy thuốc tuyến cơ sở, phải đối mặt với nhiều khó khăn. Có các sản phụ đến ngày sinh nở nhưng không đưa ra trạm, trạm chỉ nắm thông tin từ phía y tá bản. Không ít trường hợp chậm thông tin, thầy thuốc vượt khó đến được bản, sản phụ đã sinh. Tuy vậy thầy thuốc có mặt dù muộn cũng rất cần bởi có những ca sản phụ cần trợ giúp thuốc và tư vấn phục hồi sau khi sinh.
Trường hợp sản phụ bị băng huyết, trạm không có thuốc cầm máu để sơ cứu, nên chỉ còn cách chuyển nhanh chóng lên tuyến trên. Giao thông vùng núi, đi lại không thuận tiện nên rất khó tránh khỏi nguy hiểm đến tính mạng của sản phụ. Đó cũng là nguyên nhân để nhân dân hoài nghi, về trình độ, năng lực đội ngũ cán bộ y tế trạm. Bà con dân bản không hiểu nhiều, chỉ tâm niệm một điều, người mặc áo Blouse trắng là bác sĩ, bác sĩ thì bệnh gì cũng chữa được. Nhiều sản phụ đồng bào Mông, không cho khám phụ khoa vì phong tục còn cổ hủ... Nguyên nhân thì nhiều, nhưng chủ yếu là do ý thức của người dân, giao thông vùng núi đi lại quá khó khăn và vất vả, dẫn đến việc khám chữa bệnh cho bệnh nhân gặp nhiều trở ngại.
Trạm phó, y sỹ Phạm Xuân Bình dẫn tôi đi xem cơ sở vật chất của trạm, phòng tiêm, phòng bệnh nhân, phòng KHHGĐ, phòng dược... tất cả đều sạch sẽ khang trang. Bình vừa đi vừa tâm sự: “Tuyến cơ sở chúng em, chỉ mong có một máy vi tính, để quản lý chuyên môn nhưng vẫn chưa có. Mọi hồ sơ sổ sách đều viết tay, rất vất vả mà không khoa học, mỗi khi làm báo cáo chúng em phải viết ra giấy, rồi mang ra quán phô tô nhờ họ đánh máy hộ. Hàng ngày chúng em phải cập nhật số thuốc lấy về, số thuốc đã cấp phát, đơn thuốc, tính giá tiền để quyết toán với bên bảo hiểm, không có máy tính, phải làm đi làm lại nhiều lần mà vẫn thiếu chính xác và khó kiểm soát. Trạm chúng em rất cần có bác sĩ để nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh cho nhân dân, đề nghị lâu rồi, vẫn chưa được”.
Tạm biệt các thầy thuốc vùng cao, tôi mong cho những điều ước tưởng chừng nhỏ bé đó sớm được thực hiện.
Theo www.baodienbienphu.com.vn