Bạc mỹ nghệ là một sản phẩn được các dân tộc Đông Nam Á dùng từ lâu và được du khách trong và ngoài nước đến tỉnh Nan rất ưa chuộng. Tại tỉnh Nan, nghề bạc mỹ nghệ là một nghề truyền thống đem lại thu nhập ổn định cho hàng trăm lao động các dân tộc Mông, Dao.

Đoàn chúng tôi đã được tới thăm cơ sở sản xuất bạc mỹ nghệ Doi Silver tại huyện Pua, trên đường từ cửa khẩu Huổi Cốn và tỉnh Nan của đồng bào Mông sinh sống tại huyện Pua đã 300 năm nay. Bạc mỹ nghệ sản xuất tại cơ sở là bạc nguyên chất được nhập từ Nhật Bản, New Zealand, Mê-hi-cô. Cơ sở chế tác này có 160 người làm, trong số đó có nhiều nghệ nhân gồm nhiều độ tuổi, do một nghệ nhân cao tuổi nhất nổi tiếng Thái Lan truyền nghề. Cơ sở có một cửa hàng bán bạc mỹ nghệ, là một trong nhiều cửa hàng của Công ty chế tác bạc Phu Ka có mặt trên khắp đất nước Thái Lan, kể cả Băng - Cốc.

Chúng tôi đến cửa hàng vào đúng ngày chủ nhật nên mọi người nghỉ hết, chỉ còn một số chị em làm công tác giao dịch hàng ngày. Tại cửa hàng, sản phẩm rất đa dạng tinh xảo, nhiều chủng loại phù hợp với thị hiếu của đồng bào dân tộc tỉnh Nan, cũng như nhân dân Thái Lan và du khách quốc tế. Sản phẩm bạc mỹ nghệ tại các cửa hàng thường làm đến đâu bán hết đến đấy. Bạc ngày xưa là của cải, là tài sản có giá trị của đồng bào các dân tộc. Sản phẩm bạc còn là một trong những đồ trang sức khẳng định vị thế, sự giàu có của con người, của gia đình. Trong thời đại công nghiệp, nhất là trong xã hội phát triển, du lich là một trong những hoạt động giao lưu của con người, các sản phẩm mỹ nghệ trong đó có bạc rất thông dụng, đặc biệt trong các nước tiểu vủng sông Mê Kông. Cơ sở chế tác bạc Doi Silver là cơ sở duy nhất tại tỉnh Nan được phép dùng đồng USD. Trung bình một năm cửa hàng đạt doanh thu 3-5 triệu USD. Sản phẩm bạc mỹ nghệ của cơ sở chế tác đã có mặt khắp nơi trên thế giới.
    
Đội ngũ bán hàng giới thiệu sản phẩm tại cửa hàng đều là những người có kiến thức, có học thức và rất thông thạo tiếng Anh. Một cô gái 24 tuổi là người Mông đã tốt nghiệp Thạc sỹ Kinh tế tại Anh quốc. Người phụ trách việc quản lý bán hàng của Công ty chế tác bạc Phu Ka cũng là cử nhân kinh tế tốt nghiệp tại Anh. Cả hai đều là con của Giám đốc doanh nghiệp chế tác bạc Phu Ka.
 
Tại huyện Pua, tỉnh Nan một bộ phận đồng bào Mông đã biết phát huy nghề bạc mỹ nghệ, biến nghề truyền thống này trở thành nghề đem lại thu nhập ổn định cho hàng trăm gia đình. Trong quá trình phát triển cũng đã đã xảy ra tranh chấp, song họ cũng đã biết dàn xếp ổn thỏa, lấy tín nhiệm, sự tinh xảo của sản phẩm làm trọng. Từ đó nghề bạc phát triển ổn định trong sự đoàn kết hợp tác giữa các dân tộc.
 
Không chỉ có nghề bạc mỹ nghệ, cơ sở sản xuất Doi Silver còn làm hàng thổ cẩm. Hàng thổ cẩm dân tộc Mông cũng là một trong các sản phẩm được du khách mua khá nhiều.

Đoàn đại biểu tỉnh Điện Biên tìm hiểu các sản phẩm bạc
mỹ nghệ của Công ty sản xuất bạc mỹ nghệ Phu Ka

Với tư cách là khách quý của Công ty sản xuất bạc mỹ nghệ, ông chủ doanh nghiệp Phu Ka còn là Chủ tịch Hội doanh nghiệp tỉnh Nan, đã mời đoàn đại biểu tỉnh Điện Biên đến dự lễ khai trương Bảo tàng nghề bạc tại tỉnh Nan của mình. Bảo tàng nghề bạc tại tỉnh Nan được xây dựng cạnh đường cao tốc đi Chiềng Mai. Bảo tàng vừa là nơi lưu giữ các kỷ vật về nghề bạc qua nhiều giai đoạn của lịch sử. Bảo tàng cũng là nơi giới thiệu trang phục của các dân tộc tỉnh Nan gắn liền với các sản phẩm bạc truyền thống. Tại bảo tàng tư nhân này có bức tranh tổng thể do doanh nghiệp Phu Ka vẽ, khái quát lại lịch sử của dân tộc Mông tại huyện Pua  từ phía Nam Trung Quốc di cư xuống đã hơn 300 năm nay. Từ núi cao chặt cây làm nương, đồng bào Mông đã từng bước xuống núi làm ruộng, rồi biết phát huy nghề làm bạc mỹ nghệ. Với sự cần cù chăm chỉ, khéo tay, đồng bào Mông đã biết liên kết với đồng bào Dao tạo cho mình một vị thế mới trong xã hộ Thái Lan. Đó là nghề làm bạc cùng với nghề làm ruộng, làm thổ cẩm. Từ đó hàng ngàn hộ dân trong khu vực đã có cuộc sống ổn định, khá giả mà không phải phá rừng làm nương như trước đây.

Tại Bảo tàng nghề bạc, may mắn đoàn Điện Biên đã được quen với một nghệ nhân  nghề bạc số 1 của Thái Lan ngoài tuổi 70 đã từng được Hoàng Hậu tuyển chọn mời vào cung vua suốt 6 năm liền để làm bạc cho Hoàng gia. Do nhớ quên nên nghệ nhân này đã xin về  chung tay xây dựng nghề bạc tại quê hương như hôm nay.
 
Tại lễ  khánh thành Bảo tàng nghề bạc của doanh nghiệp Phu Ka, đồng chí Mùa A Sơn, Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên là thượng khách, được mời cắt băng khánh thành bảo tàng. Bảo tàng nghề bạc là một niềm tự hào của đồng bào Mông, đồng bào Dao trong khu vực. Tới đây hai tỉnh Điện Biên và tỉnh Nan hợp tác trên nhiều lĩnh vực, doanh nghiệp Phu Ka mong muốn được phép mở cửa hàng giới thiệu và bán sản phẩm bạc mỹ nghệ tại thành phố Điện Biên Phủ.

Đ/c Mùa A Sơn, Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên cắt băng
khai trương Bảo tàng nghề bạc của doanh nghiệp Phu Ka

Trong lễ khai trương Bảo tàng nghề bạc, với sự hiện diện của Tỉnh trưởng tỉnh Nan, đồng chí Mùa A Sơn đã đánh giá cao sự quan tâm của nhà nước Thái cũng như của tỉnh Nan và sự vươn lên của đồng bào Mông, để có vị thế xã hội, vị thế kinh tế trong xã hội Thái Lan. Hiện tại con em của đồng bào Mông tỉnh Nan đã được học hành đầy đủ. Trong số đó nhiều cháu đã có học vị thạc sỹ, cử nhân kinh tế tốt nghiệp tại nước ngoài, sánh ngang với con em các dân tộc khác trong tỉnh và trong nước Thái.
                
Đại tiệc khánh thành Bảo tàng nghề bạc được tổ chức theo tập quán dân tộc Mông. Các món ăn do bà con người Mông tự nấu, bánh dày bà con tự giã, rượu ngô bà con tự nấu. Khách và chủ rất phấn khởi khi dự đại tiệc đặc biệt này. Càng đặc biệt hơn, đội văn nghệ do các cháu học sinh con em đồng bào Mông trong  doanh nghiệp biểu diễn. Không phấn son, không giày dép, các cháu hồn nhiên, tự tin biểu diễn nhiều điệu múa, hát của dân tộc Mông rất sôi động, lôi cuốn thành thục. Từ sâu xa không ai nói, chúng tôi biết lòng tự hào của bà con dân tộc Mông nơi đây rằng, dân tộc Mông kiên cường, khéo tay, chịu khó. Bất kỳ mảnh đất nào người Mông đến lập nghiệp cũng đều khẳng định được vị thế của mình. Trong đó có nhiều người đã được các quốc gia giao nhiều trọng trách quản lý xã hội, góp phần xây dựng mảnh đất mình sống ngày một phát triển bền vững.
 

Theo dienbientv.vn