Xác định rõ tầm quan trọng đó, trong những năm gần đây, huyện Tuần Giáo đã chú trọng quy hoạch vùng sản xuất ngô, đậu tương; lúa; cây công nghiệp ngắn ngày... để bà con áp dụng KHKT vào sản xuất, tăng năng suất, giá trị kinh tế trên cùng đơn vị diện tích...

Từ vùng ngô, đậu tương

Theo đánh giá của cơ quan chuyên môn, huyện Tuần Giáo có tiềm năng, thế mạnh về sản xuất nông nghiệp (chỉ đứng sau huyện Điện Biên). Chính vì vậy, từ năm 2007 đến nay, huyện Tuần Giáo đã cụ thể hóa các Nghị quyết chuyên đề của Đảng bộ tỉnh lần thứ XI về phát triển nông - lâm nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa tập trung; trong đó đặc biệt chú trọng phát triển vùng ngô, đậu tương tại 3 xã: Pú Nhung, Phình Sáng, Ta Ma; vùng lúa tại các xã: Chiềng Sinh, Quài Tở, Quài Cang, Mường Mùn... Hàng năm, huyện dành nguồn kinh phí đáng kể hỗ trợ bà con về giống, phân bón, tập huấn, chuyển giao KHKT; một mặt, huyện quan tâm đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng: đường giao thông, công trình thuỷ lợi... phục vụ lợi ích nhân dân, nhờ đó tổng sản lượng lương thực của huyện năm sau cao hơn năm trước, bình quân lương thực năm 2010 đạt 456kg/người/năm; bộ mặt nông thôn ngày càng thay da đổi thịt.

Trong buổi làm việc với chúng tôi, ông Nguyễn Hữu Tình, Chủ tịch UBND huyện Tuần Giáo rất tâm đắc và dành nhiều thời gian phân tích ý nghĩa, hiệu quả, tầm quan trọng của việc quy hoạch sản xuất nông nghiệp theo vùng chuyên canh. Khai thác tiềm năng, lợi thế đất đai, điều kiện khí hậu phù hợp, huyện mạnh dạn chỉ đạo nông dân Pú Nhung, Phình Sáng, Ta Ma chuyên sản xuất ngô, đậu tương làm hàng hóa. Do tập quán canh tác cũ đã ăn sâu vào tiềm thức người dân nên vài vụ đầu triển khai trồng ngô, đậu tương theo phương pháp mới, huyện gặp không ít khó khăn. Trước thực trạng đó, huyện chỉ đạo Phòng Nông nghiệp - PTNT phối hợp với chính quyền địa phương chọn cử một số gia đình trong xã, bản trồng thử nghiệm, làm điểm mô hình để bà con tham quan học hỏi. Cán bộ kỹ thuật Phòng Nông nghiệp - PTNT thường xuyên bám bản, bám mô hình tuyên truyền, hướng dẫn, giải thích cặn kẽ những thắc mắc của bà con; tổ chức hội thảo đầu bờ để đông đảo người dân được “mắt thấy tai nghe”, tích luỹ kiến thức, kinh nghiệm và áp dụng vào thực tế. Chính cách làm đó, bà con dần quen với phương pháp sản xuất mới, diện tích trồng ngô, đậu tương không ngừng tăng lên; từ chỗ sản xuất 1 vụ, năng suất bấp bênh lên 2 vụ/năm, năng suất ngô đạt 30 - 35tạ/ha; đậu tương 25tạ/ha.

Về 3 xã: Pú Nhung, Phình Sáng, Ta Ma, chúng ta dễ bắt gặp những nương ngô, đậu tương trải dài từ lưng chừng núi xuống gần khe suối và kéo về tận bản làng. Vào vụ thu hoạch, ngô, đậu tương chất kín nhà. Nhiều gia đình làm lán ngoài nương để cất giữ hàng nông sản. Một năm bà con sản xuất 2 vụ ngô, đậu tương, chủ yếu giống mới, nhờ đó tổng sản lượng ước đạt khoảng 15.000 tấn ngô (chiếm khoảng 80% sản lượng ngô toàn huyện); đậu tương 4.500 tấn (chiếm 75% sản lượng toàn huyện). Trước đây, huyện chỉ đạo bà con trồng nhiều đậu tương vào vụ hè thu, giảm diện tích ngô. Tuy nhiên, qua vài vụ sản xuất cho thấy, thời điểm thu hoạch đậu tương (cuối tháng 8 đầu tháng 9), mưa nhiều, việc phơi phóng gặp khó khăn, đậu tương thường bị thối, mốc, bán không được giá. Rút kinh nghiệm thực tế, hiện nay bà con giảm diện tích trồng đậu tương vụ xuân hè để tập trung trồng ngô. Đầu ra của ngô thuận lợi, bán được giá nên bà con phấn khởi. Ông Tình, cho biết: Mục tiêu đến năm 2015, Tuần Giáo sẽ mở rộng diện tích trồng ngô tại 3 xã nói trên đạt khoảng 4.800ha và 2.800ha đậu tương. Khi đó, tổng sản lượng không ngừng tăng lên, đồng bào các dân tộc không còn cảnh đói nghèo, nhiều hộ thành triệu phú nhờ trồng ngô, đậu tương. Tránh hiện tượng “được mùa rớt giá và ngược lại”, huyện chú trọng liên kết “4 nhà”; tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách để doanh nghiệp xây dựng nhà máy chế biến, thu mua hàng nông sản cho bà con.

Đến “vựa lúa”

Những ngày trung tuần tháng 11, nông dân các xã: Chiềng Sinh, Quài Tở, Quài Nưa, Quài Cang và Mường Mùn đang tập trung cày ruộng chuẩn bị sản xuất vụ chiêm xuân. Tại cánh đồng xã Chiềng Sinh, nhiều nông dân đang cày bằng máy thay dùng trâu cày như trước. Ông Tình nói như khoe: Đại bộ phận bà con nhận thức được việc đồng ruộng phải cài ải, phơi khô, gần đến vụ sản xuất thì dẫn nước về ngâm ngấu, bừa kỹ, khi gieo giống, cây lúa phát triển tốt, hạn chế sâu bệnh. Những chiếc máy cày kia là do Nhà nước hỗ trợ thông qua Chương trình 135/CP giai đoạn II. Hàng năm, huyện chỉ đạo các xã, bản thống kê diện tích ruộng, nương của dân, nhu cầu và điều kiện thực tế để cấp máy cày, bừa. Chính vì vậy đã tránh được việc nơi có nhiều ruộng thì không có máy cày, nơi chủ yếu ruộng bậc thang, diện tích nhỏ, độ dốc lớn lại cấp máy để rồi phải “đắp chiều” như một số địa phương khác.

Được biết, tổng diện tích gieo trồng lúa xuân tại 5 xã trọng điểm là 642ha; lúa mùa 1.155ha (chiếm 70 - 78% diện tích lúa toàn huyện). Để bà con làm giàu từ ruộng, huyện vận dụng linh hoạt chủ trương của Đảng, Nhà nước cấp 100% hoặc hỗ trợ một phần kinh phí mua giống, phân bón, thuốc BVTV... cho nông dân. Vốn dĩ đồng bào các dân tộc huyện Tuần Giáo thường chỉ quen gieo mạ mang ra ruộng cấy, như thế dễ dẫn tới mạ già, thời điểm cấy gặp rét đậm, rét hại kéo dài ảnh hưởng tới chu kỳ sinh trưởng, phát triển, năng suất thấp. Nhận thức rõ điều đó, huyện khuyến khích bà con gieo thẳng, phun thuốc trừ cỏ để giảm công sức lao động và các khoản chi phí về sau.

Đảm bảo mỗi vụ sản xuất thắng lợi, huyện Tuần Giáo chú trọng khảo sát, lập dự án, huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn vốn để xây dựng các công trình thuỷ lợi phục vụ tưới tiêu cho đồng ruộng. Kênh mương được kiên cố hóa ngày càng nhiều, thời gian dẫn nước về ruộng nhanh, tránh thất thoát nước; bên cạnh đó, bà con gieo trồng đúng thời vụ, bón phân cân đối, thường xuyên thăm đồng phát hiện sâu bệnh, dịch hại sớm nên năng suất lúa chiêm xuân đạt 57 - 62tạ/ha; lúa mùa 50 - 53tạ/ha, sản lượng đạt khoảng 9.800 tấn (chiếm 97,3% sản lượng lúa toàn huyện).

Trước đây, Mường Mùn là địa phương có điều kiện sản xuất nông nghiệp khó khăn nhất trong 5 xã được gọi là “vựa lúa” của huyện Tuần Giáo. Thay đổi nhận thức sản xuất theo kinh nghiệm của bà con không chỉ trong một sớm một chiều, chính vì vậy, huyện Tuần Giáo phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh triển khai Dự án thâm canh tăng vụ lúa ruộng, lúa nương, cây đậu tương, ngô... trong thời gian gần 3 năm. Cán bộ Trung tâm Khuyến nông tỉnh phối hợp với chính quyền xã chọn địa điểm triển khai các mô hình sản xuất nông nghiệp, sau 5 vụ áp dụng, 100% bản với hàng trăm hộ dân trong xã được hưởng lợi và tiếp thu kỹ thuật thâm canh mới. Nhờ đó, hiện nay, đại bộ phận nông dân Mường Mùn áp dụng KHKT vào đồng ruộng, trước mỗi mùa vụ, bà con chủ động đăng ký giống, phân bón, BVTV... với chính quyền xã, huyện để được hỗ trợ, cấp phát kịp thời.
 

Theo www.baodienbienphu.com.vn