Khi cách mạng Tháng Tám thành công, chính quyền dân chủ chỉ mới được thành lập ở một số địa phương miền xuôi. Đồng bào các dân tộc Điện Biên vẫn còn phải chịu ách áp bức, bóc lột của thực dân, phong kiến. Xác định được tầm quan trọng và vị trí chiến lược của khu vực Tây Bắc trong cuộc đấu tranh giành độc lập, tự do cho dân tộc, năm 1947, 1948 Trung ương Đảng đã chủ trương thành lập các đội vũ trang tuyên truyền tiến lên Tây Bắc.

Pú Nhung – xã có gần 100% số dân là đồng bào dân tộc Mông. Từng sống trên núi cao với đời sống khắc khổ, lại chịu ách áp bức, bóc lột một cổ hai tròng của thực dân, phong kiến, đồng bào đã sớm giác ngộ cách mạng, đứng lên đấu tranh giành độc lập. Những người con của Pú Nhung như: Vừ A Dính, Sùng Phái Sinh đã được lịch sử dân tộc ghi nhận, là những tấm gương anh hùng tiêu biểu trong cuộc kháng chiến chống Thực dân Pháp xâm lược và bè lũ tay sai. Trong suốt những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Thực dân Pháp 1945 – 1954, nhân dân Pú Nhung đã che chở, đùm bọc cán bộ cách mạng như những người ruột thịt. Dưới sự dẫn dắt của các đảng viên cộng sản cốt cán, đội du kích Pú Nhung đã liên tục mở rộng vùng hoạt động, khiến cho quân địch phải khiếp đảm. E sợ sự lớn mạnh của lực lượng cách mạng ở đây, địch đã nhiều lần tổ chức càn quét, bắt bớ, giết hại không nương tay. Đã có không ít người con Pú Nhung ngã xuống trong cuộc chiến đấu này.

Với vị trí nằm ở khu vực cao nhất có thể quan sát khắp các vùng xung quanh, và nằm án ngữ trên con đường huyết mạch từ Điện Biên đi Sơn La và các tỉnh miền xuôi, Tỏa Tình từng là nơi Thực dân Pháp đặt đồn canh, nhằm ngăn bước chân của các đội viên đội vũ trang tuyên truyền thâm nhập vào vùng chiếm đóng. Nơi nào có đồn bốt giặc chiếm đóng, ở nơi đó nhân dân sống không hề yên ổn. Không chỉ bị bắt lính, bắt phu phen tạp dịch, người dân Tỏa Tình còn bị bắt lên đồn phục vụ quan Tây và bè lũ tay sai. Ông Mùa Giàng Páo sinh ra và lớn lên tại bản Lồng, xã Tỏa Tình còn nhớ rất rõ, khi ông mới 9 – 10 tuổi, chưa có quốc lộ 6 mà chỉ là con đường mòn, Thực dân Pháp đã đặt ở đây một đồn canh. Đồn canh nằm trên ngọn núi cao nhất ngay đầu bản. Nay một trạm khí tượng đã được xây dựng trên chính ngọn núi này.

Bị áp bức cùng khổ, ngay khi được tuyên truyền về con đường đấu tranh giải phóng dân tộc, nhân dân Tỏa Tình đã một lòng theo Đảng, che chở cho cán bộ đội vũ trang tuyên truyền và tham gia kháng chiến.

Hết thế kỷ này đến thế kỷ khác sống dưới ách áp bức của địa chủ phong kiến, người dân các xã vùng cao Tuần Giáo không hề biết đến tự do. Khi Thực dân Pháp tràn tới chiếm đóng, nhân dân ở đây lại nặng thêm một tầng áp bức. Chính vào lúc ấy ánh sáng cách mạng đã soi rọi cho đồng bào nơi đây, tìm thấy con đường đấu tranh tự giải phóng cho mình. Trong những năm 1948, 1949 Ủy ban kháng chiến hành chính lần lượt ra đời ở hai xã Pú Nhung và Tỏa Tình. Chiến tranh du kích đã từ các xã vùng cao này phát triển dần xuống vùng thấp. Mặc dù từng có thời điểm cuộc kháng chiến bị địch đàn áp đẫm máu, nhưng tinh thần cách mạng của đồng bào không hề suy chuyển. Sau 5 năm đấu tranh chống Thực dân phong kiến, tháng 11/1952, huyện Tuần Giáo được giải phóng. Từ đây đồng bào các dân tộc trên toàn huyện bước vào cuộc chiến đấu với một tâm thế mới -  tâm thế của người làm chủ. Tinh thần anh dũng, quả cảm và lý tưởng chiến đấu vì tự do, độc lập của cha anh thời kỳ chống Pháp, đã trở thành hành trang cho các thế hệ nối tiếp đứng lên đấu tranh giành độc lập và xây dựng quê hương sau này.

Niềm vui tới trường của những đứa trẻ trên quê hương Anh hùng
 thiếu niên Vừ A Dính (xã Pú Nhung, huyện Tuần Giáo).

Ngày nay đến với Tuần Giáo chúng ta có thể thấy sự đổi thay đang hiện hữu ở từng bản làng từ vùng thấp tới vùng cao. Từ một vùng rừng núi thâm u, nay thị trấn Tuần Giáo đã được xây dựng thành một trung tâm sầm uất nơi cửa ngõ của tỉnh. Với tiềm năng về cả nông, lâm nghiệp và các loại hình dịch vụ, nhân dân thị trấn phát huy tinh thần đoàn kết, hăng hái thi đua sản xuất kinh doanh, giúp đỡ nhau vượt khó, đưa kinh tế xã hội đi lên.

Các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước không chỉ mang lại sự đổi thay cho thị trấn trung tâm huyện, đời sống của người dân các xã vùng cao cũng ngày một nâng lên. Từ một xã nghèo, Tỏa Tình đã trở thành một điển hình của huyện trong việc thay đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi. Với mô hình trồng cà phê, trồng táo mèo và cây sa nhân, thu nhập của người dân trong xã đã được nâng lên, đưa xã thoát khỏi danh sách xã nghèo của huyện.

Là xã có điều kiện thiên nhiên khắc nghiệt với địa hình nằm trên khu vực núi đá vôi, đất đai khan hiếm, nhưng vượt qua điều kiện khó khăn ấy, đồng bào Mông xã Pú Nhung vẫn tận dụng được đất đai, gieo trồng một năm hai, ba vụ. Hàng năm đồng bào trồng lúa để dùng quanh năm, trồng ngô và đỗ tương để tăng thu nhập. Đời sống nhân dân được nâng lên, trường học được xây dựng, thế hệ trẻ Pú Nhung đã có cơ hội được học tập, vươn lên. Cán bộ và nhân dân xã Pú Nhung hôm nay, không chỉ tự hào về tinh thần đấu tranh cách mạng bất khuất của cha anh, mà còn tự hào bởi tinh thần tự lực, tự cường trong lao động sản xuất của toàn dân; tự hào vì thành tích xây dựng bản làng không ma túy và tự hào về những dòng họ hiếu học với thế hệ trẻ có trí tuệ và hoài bão.

Ngày 25/8/2014 vừa qua, nhân dân các dân tộc huyện Tuần Giáo hân hoan đón chào Đại hội Đại biểu các dân tộc thiểu số huyện Tuần Giáo lần thứ II. Với thành tựu kinh tế xã hội trong 5 năm 2009 - 2014: Tốc độ tăng trưởng kinh tế hàng năm bình quân từ 5-6%; tổng sản lượng lương thực cây có hạt tăng gần 4.000 tấn; hộ nghèo giảm từ trên 60% năm 2011 xuống còn 45% năm 2014, cho thấy sự đi lên về các mặt kinh tế xã hội của huyện. Những thành tựu trên càng củng cố hơn nữa niềm tin của đồng bào các dân tộc vào chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước, từ đó tạo sự đồng thuận cao trong việc thực hiện chính sách, pháp luật của Nhà nước nhằm ổn định an ninh chính trị, phát triển kinh tế xã hội của địa phương.

Theo http: dienbientv.vn