Để biến tiềm năng thành lợi thế, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành trực thuộc khảo sát, quy hoạch các địa điểm có thể xây dựng nhà máy thuỷ điện. Và kết quả đến nay đã có 47 dự án thuỷ điện được phê duyệt, với tổng công suất lắp máy trên 430MW.

Doanh nghiệp nỗ lực

Trong số 47 dự án thuỷ điện được phê duyệt đến năm 2020, có 7 nhà máy đã xây dựng hoàn thành đưa vào vận hành, phát điện lên lưới với tổng công suất gần 21MW. Trong đó lớn nhất là Nhà máy Thuỷ điện Nà Lơi, công suất 9MW; Thuỷ điện Thác Trắng, công suất 6MW; các nhà máy còn lại công suất từ 0,12 - 2,8MW. Những năm gần đây, cứ vào khoảng trung tuần tháng 3, tình hình thiếu điện và cắt điện luân phiên lại xảy ra. Trước thực trạng thiếu điện, Công ty Điện lực Điện Biên phối hợp với Sở Công thương tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo các nhà máy thuỷ điện trên địa bàn tỉnh phát điện độc lập cung cấp điện cho khu vực T.P Điện Biên Phủ (khi điện lưới quốc gia bị cắt). Theo đánh giá của ông Lê Văn Hay, Giám đốc Công ty Điện lực Điện Biên: Nếu 7 nhà máy trên có đủ nước để vận hành hết công suất thì lượng điện thiếu hụt của khu vực T.P Điện Biên Phủ và huyện Điện Biên khi lưới điện quốc gia bị cắt là không đáng lo ngại.

Xác định, trong nhiều năm tới, nhu cầu tiêu thụ điện ngày càng tăng, và với địa bàn như Điện Biên thì chưa có nguồn năng lượng khác thay thế: năng lượng gió, năng lượng mặt trời... Vì vậy, UBND tỉnh tiếp tục chi đạo các sở, ngành liên quan tạo điều kiện thuận lợi để thu hút, mời gọi các doanh nghiệp, tập đoàn kinh tế xây dựng thêm các nhà máy thuỷ điện. Hiện nay, có 3 nhà máy thuỷ điện đang được các nhà thầu đẩy nhanh tiến độ như: Thuỷ điện Nậm He (xã Mường Tùng, huyện Mường Chà), công suất 16MW, với 2 tổ máy, tổng mức đầu tư 467 tỷ đồng. Triển khai xây dựng trong bối cảnh nền kinh tế lạm phát, giá nguyên, vật liệu đầu vào, giá nhân công và chi phí sản xuất khác tăng cao; tuy nhiên, với kinh nghiệm nhiều năm trong lĩnh vực thi công các công trình thuỷ điện, Công ty TNHH Một thành viên Điện Biên - Sông Đà 7 (thuộc Công ty Cổ phần Sông Đà 7) khắc phục khó khăn, linh hoạt trong huy động, quay vòng vốn. Mặc dù đang trong những tháng mùa mưa Tây Bắc, nhưng hàng trăm kỹ sư, công nhân Công ty vẫn thi công 2 ca/ngày. Đến nay, Công ty đã thi công xong hệ thống dẫn dòng; đường hầm dẫn nước đào được 2.714/3.444 mét, đạt 78% khối lượng. Đập bê tông trọng lực đã đổ trên 10.000/55.000m3. Các hạng mục khác đang được triển khai xây dựng đảm bảo theo đúng tiến độ dự án. Theo hợp đồng, công trình hoàn thành, phát điện tổ máy số 1 vào tháng 3/2012 và phát điện tổ máy số 2 vào tháng 4/2012.

Tại Nhà máy Thuỷ điện Nậm Mức, trên sông Nậm Mức (xã Mường Mùn, huyện Tuần Giáo) và Thuỷ điện Nậm Pay (huyện Tủa Chùa), không khí thi đua lao động nhộn nhịp, khẩn trương. Được biết, Nhà máy Thuỷ điện Nậm Mức có công suất 44MW, với 2 tổ máy, tổng mức đầu tư trên 975 tỷ đồng. Đây là nhà máy thuỷ điện lớn nhất trên địa bàn tỉnh Điện Biên (cả công suất lắp máy và tổng mức đầu tư) tính đến thời điểm này. Nhìn vào khối lượng công việc của nhà máy và không khí lao động trên công trường, ít ai biết rằng 3 năm trước (2007 - 2009), do nhiều nguyên nhân khác nhau, Nhà máy Thuỷ điện Nậm Mức bị “án binh”, máy móc “đắp chiếu” công nhân thì “ngồi chơi xơi nước”. Nhưng với quyết tâm từng bước tháo gỡ khó khăn về cơ chế chính sách của UBND tỉnh Điện Biên và hơn hết là vì uy tín, thương hiệu doanh nghiệp, Công ty Cổ phần Thuỷ điện Nậm Mức đã kịp thời rút kinh nghiệm, củng cố, sắp xếp lại bộ máy lãnh đạo, điều hành của tập thể Ban Giám đốc, nhờ đó các hạng mục: đào vai phải, vai trái, đào cống dẫn dòng, kênh xả nước nhà máy... đã hoàn thành 100% theo thiết kế. Công ty cũng đã hoàn thành việc ký hợp đồng gói thầu cung cấp, lắp đặt, hiệu chỉnh thiết bị nhà máy, thiết bị điện và hệ thống thông tin liên lạc. Dự kiến, công trình sẽ phát điện tổ máy số 1 vào tháng 10/2012, phát điện tổ máy số 2 vào cuối năm 2012.

Nhà nước tiếp sức

Một trong những vấn đề khó khăn mà các doanh nghiệp gặp phải trong quá trình đầu tư xây dựng các nhà máy thuỷ điện là thiếu vốn. Tháo gỡ “nút thắt” này, UBND tỉnh chỉ đạo 2 ngân hàng: Chi nhánh Ngân hàng Đầu tư & Phát triển Điện Biên và Chi nhánh Ngân hàng Phát triển Điện Biên kịp thời giải ngân vốn theo hợp động cho các doanh nghiệp. Như trên đã đề cập, Nhà máy Thuỷ điện Nậm Mức trong 3 năm đầu khó khăn về vốn, đến năm 2009 được Chi nhánh Ngân hàng Phát triển Điện Biên cho vay 600 tỷ đồng với lãi suất ưu đãi 6,19%/năm nên đã tiếp thêm “lực” để đẩy nhanh tiến độ thi công. Trong quá trình xây dựng, các nhà máy thuỷ điện Nậm He, Pa Khoang, Thác Trắng, Nà Lơi đều được 2 ngân hàng trên tạo điện kiện thuận lợi về chủ trương, chính sách trong vay vốn đầu tư kinh doanh.

Nhà máy thuỷ điện thi công đảm bảo tiến độ, hoàn thành đưa vào sử dụng sớm nên đã và đang phát huy hiệu quả. Bà Trần Thị Dung, Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Đầu tư & Phát triển Điện Biên, cho biết: Tổng số tiền Chi nhánh cho Nhà máy Thuỷ điện Nà Lơi vay là 1,7 triệu USD và 95,352 tỷ đồng; thời hạn vay 7 năm 6 tháng. Đến hạn, lãnh đạo Nhà máy trả cả vốn lẫn lãi suất theo quy định và hiện tại họ chỉ nợ ngân hàng 0,215 triệu USD. Bà Dung cho biết thêm: Cho vay vốn đối với các dự án thuỷ điện rất an toàn, vì chỉ sau 2 - 3 năm xây dựng, đưa vào vận hành là các nhà máy “biến nguồn thuỷ năng thành tiền”.

Dư luận rất quan tâm đến việc, liệu các ngân hàng thương mại trên địa bàn tỉnh có “vung tay quá trán” khi cho các nhà thầu vay vốn xây dựng các công trình thuỷ điện. Trả lời vấn đề này, ông Trần Văn Chuông, Giám đóc Chi nhánh Ngân hàng Phát triển Điện Biên cho rằng: Trước khi ký hợp đồng tín dụng cho vay vốn, Chi nhánh thẩm định kỹ hồ sơ dự án và năng lực chủ đầu tư. Các ngân hàng thường chỉ cho vay tối đa 70% vốn toàn dự án, 30% còn lại chủ đầu tư, nhà thầu phải lo. Đây là mức tín dụng an toàn, theo đúng quy định của Nhà nước.

Theo baodienbienphu.com.vn