Những vấn đề được bàn thảo, thống nhất và ký kết trong biên bản phiên họp đang mở ra hướng phát triển mới cho kinh tế vùng biên trên cơ sở xây dựng vùng biên giới hòa bình, ổn định, hợp tác và cùng phát triển.

Nâng tầm quan hệ

Tuyến biên giới Việt Nam - Trung Quốc kéo dài từ Tây Bắc sang Đông Bắc với chiều dài hơn 1.449km; trong đó 4 tỉnh biên giới Tây Bắc - Việt Nam (Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai và Hà Giang) có hơn 764km giáp với Trung Quốc, chủ yếu là với tỉnh Vân Nam. Do đó, việc thành lập nhóm công tác liên hợp giữa các tỉnh biên giới Việt Nam với tỉnh Vân Nam đã và đang góp phần đưa quan hệ hai nước, quan hệ giữa các tỉnh biên giới Việt - Trung phát triển tốt đẹp hơn. Kể từ khi thành lập nhóm công tác liên hợp giữa 4 tỉnh biên giới Tây Bắc với tỉnh Vân Nam (năm 2008), mối quan hệ hợp tác khu vực biên giới đã nâng lên tầm cao mới.

Những chuyến thăm hữu nghị cấp cao giữa Đảng, chính quyền các tỉnh được tiến hành thường xuyên hơn. Từ năm 2009 đến nay, riêng tỉnh Điện Biên và tỉnh Vân Nam đã có 5 đoàn đại biểu Đảng, chính quyền sang thăm hữu nghị, hội đàm và giao lưu văn hoá - văn nghệ. Quan hệ giữa các ban, ngành, đoàn thể cũng được thiết lập, tăng cường hiểu biết và tin cậy lẫn nhau. Đặc biệt, thông qua các kỳ họp của nhóm công tác liên hợp, các địa phương hai nước đã đề ra các biện pháp thúc đẩy hợp tác kinh tế thương mại, cùng khai thác tiềm năng, thế mạnh của mỗi bên. Từ đó, các vấn đề nảy sinh ở khu vực biên giới được hai bên phối hợp giải quyết, góp phần xây dựng đường biên giới giữa hai nước trở thành đường biên giới hữu nghị, hòa bình, ổn định và cùng phát triển phồn vinh. Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đoàn Xuân Hưng cho rằng: Trong chính sách chung coi trọng phát triển quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện với Trung Quốc, Bộ Ngoại giao Việt Nam rất ủng hộ chương trình, kế hoạch hợp tác giữa các tỉnh biên giới Tây Bắc với tỉnh Vân Nam. Mối quan hệ đó góp phần đưa quan hệ Việt - Trung phát triển lên tầm cao mới.

Về phía địa phương, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên Hoàng Văn Nhân, khẳng định: Những kết quả đạt được trong quan hệ hợp tác giữa các tỉnh biên giới Tây Bắc của Việt Nam với tỉnh Vân Nam trong thời gian qua là hết sức tốt đẹp, song vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, nguyện vọng của mỗi bên. Vì vậy, trong phiên họp của nhóm công tác liên hợp được tổ chức tại Điện Biên lần thứ 3 này, các bên đều mong muốn sẽ đạt được nhiều điểm thống nhất, tăng cường hợp tác trong lĩnh vực kinh tế, thương mại, du lịch, cửa khẩu, giáo dục. Đặc biệt, hai bên cùng coi trọng việc hợp tác chặt chẽ hơn trong khai thác tiềm năng kinh tế, du lịch, phát triển kinh tế cửa khẩu.

Thực hiện “ngũ thông”

Nhiều đề xuất, kiến nghị đã được các đoàn đưa ra bàn thảo, tạo điều kiện cho việc hợp tác giữa các bên chặt chẽ hơn, hỗ trợ cùng phát triển. Tăng cường hợp tác phát triển kinh tế, khai thác, tiềm năng, thế mạnh là vấn đề được các bên dành nhiều thời gian trao đổi, thảo luận.

Hợp tác giao thương giữa 4 tỉnh biên giới Tây Bắc với tỉnh Vân Nam hiện nay đang gặp trở ngại lớn nhất là giao thông khi mới có một cửa khẩu quốc tế Lào Cai - Hà Khẩu trong khi đường giao thông giữa các tỉnh với Vân Nam còn khó khăn. Đưa ra giải pháp trong vấn đề hợp tác phát triển kinh tế giữa các bên, ông Nguyễn Hồng Hải, Tổng lãnh sự Việt Nam tại Côn Minh (Trung Quốc) cho rằng, các bên cần thực hiện “ngũ thông” gồm: Thông đường, thông hàng hóa, thông cửa khẩu, thông chính sách và thông đối tác. Phải tìm được tiếng nói chung, cùng hợp tác thực hiện “ngũ thông” thì việc nâng kim ngạch thương mại giữa các bên sẽ không còn rào cản.

Muốn giao thương, trao đổi hàng hóa thì đường giao thông phải thuận tiện. Hiện nay, các tuyến giao thông nối với tỉnh Vân Nam đã và đang được đầu tư, nâng cấp. Tuy vậy, phần lớn các tuyến đường khu vực giáp biên đi lại vẫn rất khó khăn. Ngoài cửa khẩu quốc tế Lào Cai - Hà Khẩu, giữa 4 tỉnh biên giới Tây Bắc của Việt Nam với tỉnh Vân Nam có các cặp cửa khẩu Thanh Thủy - Thiên Bảo, cửa khẩu Ma Lù Thàng, khu vực lối mở A Pa Chải - Long Phú, U Ma Tu Khoòng - Bình Hà... Các bên đã nhất trí quan điểm cần tiếp tục tăng cường xây dựng hạ tầng cơ sở cửa khẩu, nghiên cứu tạo điều kiện mở cửa khẩu ở một số điểm, đẩy nhanh hợp tác nghiên cứu và xây dựng khu hợp tác kinh tế xuyên biên giới. Những vấn đề về thông quan hàng hóa, xuất nhập cảnh cũng được các bên thảo luận, tháo gỡ vướng mắc, giảm phiền hà cho công dân khu vực biên giới qua lại. Các tuyến kinh doanh vận tải hành khách và hàng hóa được các bên thảo luận, cho rằng cần nghiên cứu, đề xuất với chính quyền mỗi bên để khai thông các tuyến kinh doanh này, đảm bảo việc vận chuyển trực tiếp từ điểm đến điểm. Đây chính là những điều kiện cơ bản để giao thương hàng hóa giữa các tỉnh phía Việt Nam với tỉnh Vân Nam thuận lợi hơn.

Thông chính sách là vấn đề được các bên cùng quan tâm, trong đó ngoài chính sách xuất nhập cảnh thì vấn đề thu phí, thuế được các bên thảo luận, trao đổi thẳng thắn. Phía tỉnh Vân Nam cho rằng, không nên có chính sách phân biệt mức đóng phí, thuế (phí lưu trú, chính sách khai báo) giữa công dân của Vân Nam với công dân các tỉnh biên giới khi có việc giao thương, qua lại địa bàn của nhau. Các tỉnh phía Việt Nam cũng đề nghị Vân Nam xem xét, có chính sách ưu đãi đối với học sinh 4 tỉnh biên giới đang theo học tại một số trường ở Vân Nam.

Mở hướng khai thác tiềm năng kinh tế vùng biên

Những vấn đề thảo luận và ký kết tại phiên họp này, đang mở ra một hướng mới trong khai thác tiềm năng để phát triển kinh tế của mỗi bên. Các bên đồng ý tăng cường hợp tác giữa các doanh nghiệp, từng bước triển khai hợp tác các lĩnh vực tư vấn thiết kế, điện lực, hóa chất, công nghiệp.

Các tỉnh biên giới Tây Bắc có tiềm năng, thế mạnh nhiều lĩnh vực, đặc biệt là khai khoáng, thủy điện nhỏ. Các bên cùng cho rằng, chính sách “Quy hoạch phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp tuyến biên giới Việt Nam - Trung Quốc đến năm 2010” đã thu hút đầu tư khai thác vào một số ngành, lĩnh vực có thế mạnh của hai nước nhưng ở khu vực biên giới việc đầu tư, khai thác còn hạn chế. Hiện nay, Vân Nam là tỉnh có nhiều doanh nghiệp đầu tư vào Việt Nam với khoảng 60 doanh nghiệp và tổng mức đầu tư hàng trăm triệu USD.

Có ý kiến đề xuất, trong các phiên họp tới cần đưa thêm doanh nghiệp của mỗi bên tham gia để cùng giới thiệu và trao đổi hợp tác, đầu tư. Tại phiên họp lần này, Tập đoàn Côn Gang của Vân Nam cũng giới thiệu với các đoàn của Việt Nam về khai thác khoáng sản gắn với bảo vệ môi trường. Tiềm năng, thế mạnh và cơ hội đầu tư tại tỉnh Điện Biên cũng được đoàn chủ nhà giới thiệu tới doanh nghiệp của Vân Nam. Việc thống nhất, hợp tác giữa giữa 4 tỉnh biên giới Tây Bắc của Việt Nam với tỉnh Vân Nam, sẽ là điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp hai bên giao thương hàng hóa, đối thoại và xúc tiến đầu tư.

Với quan điểm hợp tác toàn diện, ngoài những cam kết về thúc đẩy hợp tác kinh tế, các bên tham gia cũng trao đổi và cam kết hợp tác trong lĩnh vực bảo vệ đường biên, cột mốc, phòng chống tội phạm và có cơ chế trao đổi, hỗ trợ trong phòng chống dịch bệnh, bảo vệ rừng. Bằng việc thực hiện tốt những cam kết đã thống nhất, các tỉnh biên giới Tây Bắc - Việt Nam cùng với tỉnh Vân Nam - Trung Quốc tiếp tục vun đắp, xây dựng truyền thống hữu nghị lâu đời giữa hai quốc gia, hai dân tộc có núi sông liền một dải...
 

Theo www.baodienbienphu.com.vn