Dự án trồng 5 triệu héc ta rừng không đạt kế hoạch Đâu là nguyên nhân?
Kết thúc mùa trồng rừng năm 2010, toàn tỉnh trồng mới được trên 1.400ha rừng tập trung, đạt 31,7% kế hoạch giao; trong đó, 563,7ha rừng phòng hộ và 605ha rừng sản xuất.
Đây là năm thứ 5 liên tiếp, dự án trồng mới 5 triệu héc ta rừng trên địa bàn tỉnh không đạt chỉ tiêu. Nếu không có giải pháp, chính sách phù hợp tháo gỡ khó khăn, thì chẳng biết đến bao giờ Điện Biên mới hoàn thành kế hoạch trồng rừng như dự kiến?
Bao đời nay người dân vùng cao nói chung người Điện Biên nói riêng gắn bó với rừng và đất rừng. Với mục tiêu nâng diện tích rừng và diện che phủ từ rừng và cũng để hỗ trợ người dân trồng rừng, thực hiện Quyết định 164/2008/QĐ - TTg của Thủ tướng Chính phủ, từ năm 2009, người trồng rừng phòng hộ được nâng mức hỗ trợ từ 6 triệu đồng/ha lên 10 triệu đồng/ha. Ngoài ra, đồng bào dân tộc thiểu số còn được trợ cấp 1.500kg thóc/ha/năm, tương ứng với 700kg gạo/ha/năm khi trồng rừng thay thế nương rẫy; đối với rừng sản xuất từ 2 triệu đồng/ha; song đối với các xã trồng rừng thuộc diện 135/CP được hỗ trợ thêm 1 triệu đồng; với xã tái định cư theo Dự án Thủy điện Sơn La và các xã thuộc chương trình 30a được hỗ trợ với mức không quá 5 triệu/ha trồng rừng sản xuất... Song do chưa nhìn thấy hiệu quả kinh tế từ rừng: cải thiện môi trường sống, chống rửa trôi, xói mòn, nhưng hiệu quả về kinh tế khá mờ nhạt nếu không muốn nói là không thấy được hiệu quả kinh tế nên người dân không mặn mà với việc trồng rừng.
Xuất phát điểm của tỉnh ta là đời sống người dân gặp nhiều khó khăn, với phương châm dễ trồng trước, khó trồng sau nên đến thời điểm này, những địa phương còn đất để trồng rừng khá xa khu dân cư, đường giao thông khó khăn nên chi phí vận chuyển phục vụ công tác trồng rừng lớn hơn nhiều lần. Cùng với khó khăn chung ấy là thực tế, hiện nay trên địa bàn tỉnh ta chưa có vùng chế biến nguyên liệu nên không lấy gì đảm bảo, sản phẩm khai thác từ rừng sẽ có người thu mua? Lúc đó người trồng rừng không biết bán sản phẩm cho ai? ở đâu?
Khó khăn, trở ngại ấy không phải chỉ người dân nhận thấy mà cũng là điều trăn trở của cơ quan chuyên môn, ông Tạ Xuân Trường, Phó Chi cục trưởng Chi cục Phát triển lâm nghiệp tỉnh, cho biết: Do không có cơ sở, nhà máy chế biến nguyên vật liệu để thu mua sản phẩm từ rừng cho bà con, nên dù với chức năng, nhiệm vụ là cơ quan chuyên môn giúp việc cho Sở NN – PTNT tham mưu cho tỉnh các chính sách liên quan đến phát triển lâm nghiệp, song công bằng mà nói đơn vị cũng không dám mạnh dạn khuyên người dân nên trồng rừng kinh tế, bởi không lấy gì đảm bảo cho bà con rằng, sau vài năm trồng, sản phẩm khai thác được từ rừng có người mua, giúp bà con ổn định cuộc sống. Với những động thái tích cực, đơn vị tham mưu giúp Sở NN – PTNN trình UBND tỉnh kêu gọi các doanh nghiệp ngoài quốc doanh đầu tư trồng rừng; đồng thời xây dựng nhà máy, xưởng chế biến gỗ, thu mua sản phẩm từ rừng cho người dân. Khi thấy được hiệu quả của việc trồng rừng, bà con sẽ tích cực trồng, chăm sóc, bảo vệ.
Hiện nay, đối với diện tích rừng trồng mới tỷ lệ cây sống phải đạt từ 85% trở lên mới được thanh toán kinh phí, nếu tỷ lệ cây sống thấp hơn mức quy định, bà con phải trồng giặm và đợi đến năm sau mới được thanh toán. Đối với tỉnh ta, khí hậu thời tiết khá khắc nghiệt do đó tỷ lệ cây sống phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó, yếu tố khách quan là thời tiết. Dù có cố gắng nhiều đi chăng nữa, nhưng do bất thuận, tỷ lệ cây sống không đạt, người dân khó tránh khỏi tâm lý chán nản và bỏ cuộc. Tất nhiên, khi người dân không mặn mà với việc trồng rừng thì diện tích đất nương rẫy cũng không chuyển cho các đơn vị chức năng trồng rừng.
Nói như ông Tạ Xuân Trường, Phó Chi cục trưởng Chi cục Phát triển lâm nghiệp, nhiều năm qua, các ban quản lý, phòng NN – PTNT- các đơn vị trực tiếp thực hiện kế hoạch trồng rừng nếu thực hiện không đạt mục tiêu thì cũng không làm sao, chẳng mất đi danh hiệu, cũng chẳng ảnh hưởng đến các tiêu chí khi bình xét thi đua khen thưởng. Nói như vậy đế thấy, tỉnh ta chưa có chế tài, biện pháp để xử lý đối với những đơn vị trực tiếp trồng rừng không đạt kế hoạch giao. Thành thông lệ, họ không cố gắng cũng chẳng cần nỗ lực trong sự nghiệp phủ xanh đất trống đồi núi trọc...
Thực tế cho thấy việc phối hợp giữa người dân với doanh nghiệp trong việc đầu tư phát triển rừng, đặc biệt là rừng kinh tế đang là xu thế chung đem lại hiệu quả. Nắm bắt cơ hội đó, tỉnh ta đã và đang kêu gọi các doanh nghiệp đầu tư trồng rừng. Tuy nhiên, do một số nguyên nhân, đến nay toàn tỉnh mới có duy nhất Công ty Cổ phần Lâm Biên thực hiện dự án trồng hơn 1.700ha rừng sản xuất tại xã Si Pa Phìn và Phìn Hồ (huyện Mường Chà); 5 doanh nghiệp còn lại dù đã được UBND tỉnh phê duyệt và cấp phép đầu tư, nhưng không hiểu vì lý do gì vẫn “án binh bất động”. Tuy nhiên, để doanh nghiệp trồng rừng thành công không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của doanh nghiệp mà còn cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị.
Theo www.baodienbienphu.com.vn