Công tác tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hoá phi vật thể trên địa bàn tỉnh Điện Biên năm 2013
Thực hiện Kế hoạch số 1959/KH-UBND ngày 22/10/2012 của UBND tỉnh Điện Biên về việc tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh Điện Biên giai đoạn 2012 - 2015, trong năm vừa qua, tỉnh Điện Biên đã triển khai công tác tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể trên một số huyện, thị, thành phố.
Quá trình kiểm kê diễn ra trong điều kiện có nhiều thuận lợi cũng như khó khăn. Những thuận lợi trong triển khai Kế hoạch phải kể đến là được sự quan tâm chỉ đạo của Đảng, nhà nước và chính quyền các cấp đối với công tác kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể; hệ thống văn bản quy phạm pháp luật quy định và hướng dẫn triển khai công tác kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể; đội ngũ cán bộ, cộng tác viên nhiệt tình tham gia công tác kiểm kê tại cơ sở. Bên cạnh đó còn gặp phải không ít khó khăn như hầu hết các huyện, thị xã, thành phố đều chưa được cấp hoặc không thể cân đối nguồn kinh phí để triển khai thực hiện. Cộng thêm yếu tố địa hình rộng, các loại hình di sản phân bố rộng khắp các dân tộc trong tỉnh; giao thông đi lại khó khăn; đời sống kinh tế không ổn định; trình độ dân trí không đồng đểu khiến gặp nhiều khó khăn trong quá trình kiểm kê.
Tuy còn nhiều khó khăn nhưng qua một năm triển khai thực hiện, công tác tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học trên địa bàn tỉnh Điện Biên đã đạt được một số kết quả đáng khích lệ. Cụ thể như sau:
Đối với công tác xây dựng và ban hành Kế hoạch tổng kiểm kê, Quyết định thành lập Ban kiểm kê: Đã có 9/10 huyện, thị xã, thành phố ban hành Kế hoạch tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể giai đoạn 2012 - 2015, Quyết định thành lập Ban kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể giai đoạn 2012 - 2015. Riêng huyện Nậm Pồ mới thành lập sẽ tiến hành triển khai quy trình kiểm kê chậm hơn các huyện còn lại.
Đối với công tác tập huấn: Trong 02 ngày (9 - 10/4/2013), Ban kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể tỉnh đã triển khai tổ chức Hội nghị tập huấn cho các đối tượng liên quan đến công tác kiểm kê. Qua lớp tập huấn, các học viên đã được nâng cao nhận thức, tầm quan trọng của công tác kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể trong hoạt động bảo tồn, khai thác và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể tỉnh Điện Biên. Hội nghị tập huấn đã thống nhất phương pháp kiểm kê, cách điền phiếu kiểm kê và lập Danh mục kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể tại địa phương; lập hồ sơ kiểm kê (sản phẩm kiểm kê); lập hồ sơ khoa học để đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Sau khi tham gia lớp tập huấn tại cấp tỉnh, cán bộ phòng Văn hóa và Thông tin sẽ trực tiếp tập huấn, hướng dẫn Tổ kiểm kê tại các huyện, thị xã, thành phố.
Đối với việc kiểm kê, thu thập thông tin tại cơ sở: Năm 2013 đã có 3/10 huyện, thị, thành phố triển khai công tác kiểm kê, trong đó có Thành phố Điện Biên Phủ đã kiểm kê xong tại 27/27 thôn, bản; đầu năm 2014 sẽ báo cáo Ban kiểm kê tỉnh kết quả tổng kiểm kê trên địa bàn. Ngoài ra còn có huyện Điện Biên và huyện Mường Nhé đang tiến hành kiểm kê. Còn lại các huyện, thị khác có khó khăn do chưa được cấp hoặc không cân đối được nguồn kinh phí để triển khai. Do vậy năm 2014 sẽ tiếp tục hoàn thành công tác tổng kiểm kê trên địa bàn toàn tỉnh.
Đối với công tác lập hồ sơ khoa học: Tỉnh Điện Biên đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa di sản Nghệ thuật Xòe Thái vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Kết quả này tạo cơ sở để đánh giá, rút kinh nghiệm trong cách làm đối với những di sản được lập hồ sơ trong thời gian tới.
Năm 2014, Ngành tiếp tục đề ra một số nhiệm vụ cho công tác tổng kiểm kê và lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể, đó là hoàn thành công tác tổng kiểm kê trên địa bàn toàn tỉnh đồng thời tiến hành lựa chọn và lập hồ sơ khoa học di sản văn hoá phi vật thể tiêu biểu đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia. Dự kiến sẽ lập 04 hồ sơ về những di sản như: Lễ tết “Nào Pê Trầu” của người Mông; lễ hội đền Hoàng Công Chất; lễ hội “Kin Pang Then” của người Thái Trắng; kỹ thuật chế tác và sử dụng nhạc cụ Pí pặp đơn, Pí pặp đôi, Pí Ỏ, Tính tảu, Đàn nhị của người Thái.
Kiểm kê, lập hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể là một nhiệm vụ quan trọng để nhận diện về di sản, từ đó đề xuất các biện pháp bảo tồn và phát huy giá trị của di sản. Để làm được điều này cần sự quan tâm, phối hợp chặt chẽ hơn nữa giữa các cấp, các ngành và các chủ thể văn hóa - người nắm giữ di sản góp phần hoàn thành tốt nội dung Kế hoạch của tỉnh đã đề ra.
Theo svhttdldienbien.gov.vn