Mặc dù nhà thầu đã ký với chủ đầu tư thời gian hoàn thành, bàn giao dự án, nhưng do chậm được cấp kinh phí hoặc cấp với tỷ lệ quá ít so với tổng mức đầu tư nên bên A không thể chiếu theo luật để phạt bên B...

Đường trại bò - Mường Luân - Chiềng Sơ (huyện Điện Biên Đông) dài 48km, là tuyến giao thông huyết mạch, không chỉ góp phần thúc đẩy KT - XH các xã trong vùng phát triển, mà còn đảm bảo về QP - AN. Với tầm quan trọng như vậy, năm 2009, tuyến đường đã được đầu tư mở mới, nâng cấp đạt đường giao thông nông thôn loại A. Hai nhà thầu được chọn thi công là Công ty TNHH Xây dựng & Thương mại số 6 và Tập đoàn Hưng Hải. Sau khi trúng thầu, 2 doanh nghiệp huy động phương tiện máy móc chuyên dụng, nhân lực thi công 2 ca/ngày. Thời gian đầu, khối lượng công việc luôn vượt kế hoạch, nhưng những tháng gần đây, tiến độ chậm lại, do nhà thầu được bố trí vốn quá ít. Ông Đường Vinh Hiên, Phó Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng & Thương mại số 6, cho biết: Đơn vị trúng thầu thi công gói đường số 2 và gói cầu 1A, tổng kinh phí 105 tỷ đồng. Hiện tại, gói đường đã hoàn thành 90% khối lượng công việc; gói cầu đang lao dầm gần xong. Tuy nhiên, Công ty mới được giải ngân khoảng 72 tỷ đồng. Năm 2011, nhu cầu vốn cho cả dự án khoảng 130 tỷ đồng trong khi chỉ được ghi 40 tỷ đồng. Kinh tế lạm phát, giá cả nguyên, vật liệu phục vụ thi công tăng cao trong khi vốn Nhà nước ghi quá ít, nhà thầu gặp khó khăn do không đủ tiền mua vật tư, vật liệu đẩy nhanh tiến độ. Vẫn biết rằng khi vật tư đầu vào tăng thì Công ty được điều chỉnh giá theo Thông tư 09 của Bộ Xây dựng. Thông thường, sau khi dự án được phê duyệt, chủ đầu tư cho nhà thầu ứng trước một phần vốn thi công, số còn lại doanh nghiệp phải tự xoay xở. Thế nhưng do thực hiện chủ trương kiềm chế lạm phát, các ngân hàng thực hiện thắt chặt tín dụng, nâng lãi suất cho vay lên cao (khoảng 20 - 21,5%/năm). Với trần lãi suất như vậy, các doanh nghiệp vay vốn ngân hàng nhiều thì càng làm càng thua lỗ.

Đường Si Pa Phìn - Mường Nhé dài trên 100km, tổng mức đầu tư khoảng 710 tỷ đồng. Ngày 10/1/2011, chủ đầu tư là Sở GT - VT đã duyệt đấu thầu. Theo phương án thì năm 2011 Chính phủ sẽ cấp 150 tỷ đồng cho tỉnh thi công tuyến đường này. Đến ngày 15/3, chủ đầu tư cho các doanh nghiệp ứng 52 tỷ đồng. Những tưởng tiến độ thi công toàn dự án sẽ “êm chèo mát mái”, nhưng do ảnh hưởng của lạm phát, Bộ GT - VT đã có thông báo cắt giảm toàn bộ kinh phí dự kiến đầu tư trong năm 2011 của toàn tuyến (kể cả số tiền 52 tỷ đồng các nhà thầu đã ứng). Ông Nguyễn Đình Giang, Giám đốc Sở GT - VT cho biết: Chủ trương của Bộ GT - VT là vậy, tuy nhiên số tiền 52 tỷ đồng Sở đã cho các nhà thầu ứng ngay sau khi dự án được phên duyệt. Có tiền, các nhà thầu đã huy động phương tiện máy móc tập trung thi công nên không thể thu lại vốn. Trong điều kiện khó khăn chung, Chính phủ cắt giảm dự án đường Si Pa Phìn - Mường Nhé để tập trung vốn cho một số dự án giao thông trọng điểm, cấp bách, mang ý nghĩa KT - XH nhiều hơn, Sở GT - VT hoàn toàn chấp hành. Tuy nhiên, do đây là tuyến đường ra biên giới, lên cửa khẩu A Pa Chải, có vị trí chiến lược về QP - AN đối với tỉnh Điện Biên nói riêng, cả nước nói chung, nên rất mong trong thời gian sớm nhất, Chính phủ linh động ưu tiên vốn để cho tỉnh Điện Biên tiếp tục thi công. Theo kế hoạch, Dự án cải tạo, nâng cấp đường Si Pa Phìn - Mường Nhé sẽ hoàn thành vào năm 2013. Vậy nhưng do nguồn vốn đã bị cắt giảm nên đến khi nào tuyến đường được đầu tư trở lại đang là một ẩn số.

Chúng tôi tìm gặp ông Lương Thanh Tùng, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Công ty Cổ phần đầu tư xây dựng và quản lý đường bộ II Điện Biên, ông cho biết: Đơn vị liên doanh với nhà thầu Xí nghiệp Xây dựng Trường Sơn thi công đường Si Pa Phìn - Mường Nhé, đoạn Km57 - Km63, tổng kinh phí 30 tỷ đồng, trong đó về phía Công ty là 20 tỷ đồng (chiếm 51% vốn). Do đã được ứng trước 2,8 tỷ đồng nên gần 3 tháng nay Công ty bố trí đủ công nhân và phương tiện tập trung thi công công trình. Trước mắt, Công ty tăng cường gia cố nền đường, mở rộng bán kính vòng cua, hạ độ dốc và kiên cố hoá ta ly dương đến khi hết vốn thì dừng. Ông Tùng tâm sự: Trong cái rủi có cái may. Rủi là ở chỗ, Nhà nước cắt giảm, giãn tiến độ thi công dự án, Công ty thiếu việc làm, giảm doanh thu. Còn may mắn là cấp trên chấp thuận phương án có vốn đến đâu thi công đến đó. Trong bối cảnh như hiện nay mà vay vốn ngân hàng để “chạy tiến độ” thì thua lỗ là cái chắc. Được biết, khoảng thời gian này năm ngoái Công ty Cổ phần đầu tư xây dựng và quản lý đường bộ II Điện Biên tập trung triển khai cùng lúc nhiều dự án giao thông trên địa bàn 2 tỉnh Điện Biên và Lai Châu. Vậy mà năm nay hầu như các dự án đều đình hoãn, cắt giảm. Máy móc tập kết tại công trường đành “đắp chiếu”, công nhân thì ngồi chơi xơi nước nên khó tránh khỏi ảnh hưởng doanh thu, lợi nhuận và thu nhập của cán bộ công nhân viên - người lao động.

Không riêng 2 dự án nói trên mà đường Mường Lay - Nậm Nhùn; quốc lộ 12 tránh ngập và cầu bản Xá (thị xã Mường Lay) đều trong tình trạng thiếu vốn. Cấp bách nhất hiện nay có lẽ là dự án cầu bản Xá nối đôi bờ Mường Lay. Mặc dù Chính phủ đã gia hạn đến 30/6/2011, cây cầu phải hoàn thành, nhưng do thiếu vốn, thời gian qua, các nhà thầu đang tìm cách thi công câu giờ. Trước thực trạng đó, liên tục những tháng gần đây, đoàn công tác của tỉnh đều lên Mường Lay kiểm tra, nắm tình hình và trực tiếp giải quyết một số vướng mắc, nhất là về vốn cho các nhà thầu. Tuy vậy, hiện tiến độ thi công cầu bản Xá vẫn chậm. Lãnh đạo một nhà thầu cho biết, do thi công bằng công nghệ đúc hẫng, mỗi lần đúc được 4m dầm và phải để qua 7 ngày mới tháo giàn giáo chuẩn bị đúc đoạn tiếp theo. Phương pháp thi công này không thể “đốt cháy giai đoạn”, do đó trong vòng 1 tháng nữa, cầu bản Xá không thể hoàn thành và thông xe kỹ thuật.

Theo www.baodienbienphu.com.vn