Dienbien.gov.n - Chăm sóc sức khỏe trẻ em không chỉ là nhiệm vụ của các cơ sở y tế mà còn cần sự đồng hành của gia đình, nhà trường và cộng đồng. Tại tỉnh Điện Biên, việc triển khai các hoạt động tư vấn, hỗ trợ chăm sóc sức khỏe phù hợp với từng độ tuổi đang góp phần nâng cao nhận thức, chủ động phòng ngừa nguy cơ bệnh tật và cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ y tế, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Thực hiện Thông tư số 33/2017/TT-BYT của Bộ Y tế về tư vấn, hỗ trợ trẻ em chăm sóc sức khỏe sinh sản phù hợp với độ tuổi, ngành Y tế tỉnh đã triển khai các nội dung chuyên môn gắn với chương trình chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, dinh dưỡng và sức khỏe sinh sản vị thành niên. Hoạt động tuyên truyền, tư vấn được lồng ghép trong các chương trình y tế tại cơ sở, sinh hoạt cộng đồng, truyền thông trực tiếp và hệ thống truyền thanh địa phương.

Nội dung tập trung vào kiến thức chăm sóc sức khỏe sinh sản phù hợp với từng giai đoạn phát triển; vệ sinh cá nhân, dinh dưỡng hợp lý, phòng, chống dịch bệnh và nhận biết những dấu hiệu bất thường cần được thăm khám. Việc kết hợp nhiều hình thức truyền thông giúp thông tin y tế từng bước đến gần hơn với trẻ em, phụ huynh và cộng đồng, góp phần hình thành thói quen chủ động chăm sóc, bảo vệ sức khỏe.

Theo số liệu báo cáo của ngành Y tế, toàn tỉnh có 64.834 trẻ từ 0 đến dưới 6 tuổi được chăm sóc, theo dõi, đạt 93,71%; số trẻ từ 6 đến dưới 16 tuổi được chăm sóc, theo dõi là 165.665 trẻ, đạt 96,23%. Đây là những kết quả cho thấy hoạt động theo dõi sức khỏe trẻ em đã được quan tâm triển khai trên diện rộng, tạo cơ sở để phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe và có biện pháp hỗ trợ phù hợp.

Đối với trẻ nhỏ, theo dõi tăng trưởng có ý nghĩa quan trọng trong phát hiện nguy cơ suy dinh dưỡng và đánh giá tình trạng phát triển. Trong năm 2026, có 22.118/23.047 trẻ dưới 2 tuổi được theo dõi tăng trưởng định kỳ 3 tháng/lần, đạt khoảng 96%. Đặc biệt, việc theo dõi tăng trưởng hằng tháng đối với trẻ dưới 2 tuổi bị suy dinh dưỡng đạt 100%. Cùng với đó, ngành Y tế đã thực hiện tư vấn dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai và bà mẹ có con dưới 2 tuổi về chăm sóc dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời, với 7.807 lượt tư vấn.

Không chỉ cung cấp thông tin, các hoạt động chuyên môn còn hướng tới trang bị cho gia đình kỹ năng nhận biết những dấu hiệu nguy hiểm trong thai kỳ, sau sinh và giai đoạn đầu đời của trẻ; thực hành nuôi con bằng sữa mẹ, ăn bổ sung hợp lý, giữ gìn vệ sinh và phòng ngừa bệnh tật. Việc kết hợp chăm sóc bà mẹ với theo dõi sức khỏe trẻ em giúp tăng tính liên tục trong chăm sóc, từ giai đoạn mang thai đến khi trẻ lớn lên.

Công tác đào tạo, cập nhật kiến thức cho đội ngũ làm nhiệm vụ tại cộng đồng cũng được chú trọng. Trong năm 2026, tỉnh tổ chức 3 lớp tập huấn về chăm sóc bà mẹ và trẻ sơ sinh cho 90 cô đỡ thôn, bản; đồng thời tổ chức đào tạo mới cô đỡ thôn, bản trong thời gian 6 tháng cho 20 học viên. Các hoạt động truyền thông nhóm về chăm sóc bà mẹ, trẻ sơ sinh tại những thôn, bản vùng sâu, vùng xa thu hút 650 lượt người tham gia. Bên cạnh đó, 2 lớp tập huấn về chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tâm thần cho vị thành niên và phụ nữ trẻ mang thai được tổ chức với 86 học viên thuộc 10 đơn vị Trung tâm Y tế.

Những hoạt động này góp phần nâng cao năng lực cho đội ngũ y tế cơ sở, đồng thời tạo thêm cơ hội để người dân tiếp cận kiến thức chăm sóc sức khỏe thiết thực. Đối với địa bàn miền núi như Điện Biên, nơi dân cư phân tán, giao thông còn khó khăn và nhiều nhóm dân cư có sự khác biệt về ngôn ngữ, tập quán, việc đưa thông tin y tế đến tận cộng đồng càng có ý nghĩa quan trọng.

Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn gặp không ít trở ngại. Khoảng cách địa lý, điều kiện kinh tế - xã hội và rào cản ngôn ngữ có thể ảnh hưởng đến khả năng tiếp nhận thông tin cũng như việc sử dụng dịch vụ y tế của trẻ em và gia đình. Một số nội dung về sức khỏe sinh sản, tâm sinh lý theo độ tuổi cũng đòi hỏi phương pháp truyền thông phù hợp, dễ hiểu, bảo đảm tính riêng tư và tôn trọng trẻ em.

Vì vậy, bên cạnh duy trì các hoạt động tư vấn tại cơ sở y tế, ngành Y tế cần tiếp tục đa dạng hóa hình thức truyền thông, tăng cường tài liệu trực quan, gần gũi với đời sống và phù hợp với đặc điểm văn hóa từng địa bàn. Năng lực tư vấn thân thiện của cán bộ y tế cần được củng cố; cơ chế phối hợp giữa cơ sở y tế, gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương cần được thực hiện chặt chẽ, nhất là trong phát hiện, hỗ trợ và chuyển gửi những trường hợp cần can thiệp chuyên sâu.

Trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, việc xác định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý, Trạm Y tế cấp xã và các cơ sở cung cấp dịch vụ cũng là yêu cầu cần thiết để bảo đảm hoạt động tư vấn, hỗ trợ được duy trì liên tục, không bị gián đoạn.

Chăm sóc sức khỏe trẻ em là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp thường xuyên giữa ngành Y tế và toàn xã hội. Với những kết quả đã đạt được, cùng việc tiếp tục khắc phục khó khăn trong tiếp cận dịch vụ và nâng cao chất lượng tư vấn, Điện Biên hướng tới xây dựng môi trường chăm sóc sức khỏe ngày càng thuận lợi, giúp trẻ em được phát triển an toàn, khỏe mạnh cả về thể chất và tinh thần.