Dienbien.gov.vn - Theo thông tin từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, những ngày gần đây khu vực Tây Bắc, trong đó có tỉnh Điện Biên nói chung và xã Mường Nhé nói riêng, đang chịu ảnh hưởng của đợt nắng nóng kéo dài. Điều kiện thời tiết khô hanh khiến nguy cơ cháy rừng tăng cao, nhiều khu vực được cảnh báo ở cấp IV và cấp V – mức nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm trong hệ thống dự báo cháy rừng.

Một buổi tuyên truyền do Hạt Kiểm lâm Mường Nhé tổ chức

Cấp V là mức cảnh báo cao nhất trong hệ thống dự báo cháy rừng, cho thấy khả năng cháy rừng có thể xảy ra trên diện rộng và lan nhanh nếu không được phát hiện, xử lý kịp thời. Trong điều kiện địa hình rừng núi rộng lớn, nhiều khu vực giáp ranh với nương rẫy của người dân, chỉ một sơ suất nhỏ trong sử dụng lửa khi phát dọn thực bì cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Trước tình hình đó, UBND xã Mường Nhé đã ban hành văn bản yêu cầu các cơ quan, đơn vị, lực lượng chức năng và cộng đồng dân cư tăng cường các biện pháp quản lý, bảo vệ rừng và Phòng cháy chữa cháy rừng (PCCCR) trên địa bàn. Mục tiêu là chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các nguy cơ cháy rừng, hạn chế thấp nhất thiệt hại do cháy rừng gây ra, bảo vệ tài nguyên rừng bền vững, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số để nâng cao hiệu quả quản lý rừng trong giai đoạn mới.

Xã Mường Nhé có tổng diện tích tự nhiên gần 48.764 ha, diện tích có rừng trên 25.820ha, trong đó: Rừng đặc dụng 14.726,54 ha; rừng phòng hộ 4.585,16 ha; rừng sản xuất 6.373,28 ha và rừng ngoài Quy hoạch 3 loại rừng 135,34 ha. Trước nguy cơ cháy rừng ở mức cực kỳ nguy hiểm, chính quyền địa phương đã chỉ đạo các thôn bản, tổ dân cư và các chủ rừng trên địa bàn tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về lâm nghiệp và nâng cao ý thức trách nhiệm của người dân trong bảo vệ rừng. Một trong những nội dung trọng tâm là quản lý, giám sát chặt chẽ các vị trí đốt dọn thực bì làm nương rẫy, chống cháy lan vào rừng, hướng dẫn nhân dân trong thôn, bản xử lý thực bì buổi sáng thực hiện đốt dọn trước 09 giờ, buổi chiều thực hiện đốt dọn sau 16 giờ (sau 09 giờ đến trước 16 giờ không được đốt dọn thực bì), chọn thời điểm ít gió, trước khi đốt dọn phải làm đường băng cản lửa, rộng từ 5-10 m, phải có ít nhất 4 đến 5 người trông, khi đốt xong phải dập tắt các tàn lửa cháy hết mới được về. Đặc biệt không đốt dọn thực bì vào những ngày nắng nóng có dự báo cháy rừng từ Cấp IV cấp nguy hiểm. Các tổ, đội bảo vệ rừng tại thôn bản cũng được yêu cầu tăng cường tuần tra, kiểm soát rừng, đặc biệt tại những khu vực trọng điểm, khu vực giáp ranh giữa rừng và nương rẫy. Khi phát hiện các hành vi phá rừng, khai thác lâm sản trái phép hoặc nguy cơ cháy rừng, các lực lượng phải kịp thời báo cáo để xử lý theo quy định của pháp luật.

Hạt Kiểm lâm Mường Nhé tăng cường công tác tuần tra, quản lý, bảo vệ rừng

Song song với đó, lực lượng Kiểm lâm phối hợp với Công an, Quân sự, Biên phòng và Chính quyền địa phương tổ chức tuần tra, kiểm tra rừng nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu vi phạm. Theo báo cáo của Hạt Kiểm lâm xã, trong tháng 3/2026, lực lượng Kiểm lâm Mường Nhé đã phối hợp tổ chức 27 lượt tuần tra rừng với 248 người tham gia, góp phần tăng cường kiểm soát, bảo vệ tài nguyên rừng trên địa bàn. Một trong những yếu tố quan trọng giúp công tác bảo vệ rừng ở Mường Nhé đạt hiệu quả là sự tham gia tích cực của cộng đồng dân cư. Với đặc thù địa bàn miền núi, nơi người dân sinh sống gần rừng và phụ thuộc nhiều vào tài nguyên rừng, việc nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng có ý nghĩa quyết định. Chính quyền địa phương đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền thông qua nhiều hình thức như hệ thống loa truyền thanh, họp bản, sinh hoạt cộng đồng và các tổ chức đoàn thể. Nội dung tuyên truyền tập trung vào các quy định của pháp luật về lâm nghiệp, các biện pháp phòng cháy chữa cháy rừng và trách nhiệm của mỗi người dân trong việc bảo vệ tài nguyên rừng. Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể cũng tích cực vận động đoàn viên, hội viên và nhân dân tham gia bảo vệ rừng, kịp thời phát hiện và tố giác các hành vi vi phạm pháp luật về lâm nghiệp. Sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và người dân đã góp phần tạo nên “lá chắn cộng đồng” vững chắc trong công tác quản lý và bảo vệ rừng.

Trong bối cảnh diện tích rừng rộng lớn và địa hình phức tạp, việc ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số đang trở thành xu hướng tất yếu để nâng cao hiệu quả quản lý rừng. Tại Mường Nhé, các cơ quan chức năng đã từng bước đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong theo dõi diễn biến rừng, cập nhật dữ liệu tài nguyên rừng và dự báo nguy cơ cháy rừng. Các thông tin cảnh báo cháy rừng được cập nhật từ hệ thống dự báo của ngành lâm nghiệp và nhanh chóng truyền tải tới cơ sở thông qua nhiều kênh như hệ thống truyền thanh, mạng xã hội và nhóm liên lạc của các Trưởng bản. Bên cạnh đó, việc theo dõi diễn biến rừng và cập nhật cơ sở dữ liệu về tài nguyên rừng cũng được thực hiện thường xuyên nhằm phát hiện sớm các biến động về diện tích rừng. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong quá trình chuyển đổi từ phương thức quản lý truyền thống sang quản lý rừng dựa trên nền tảng công nghệ số. Theo Hạt Kiểm lâm Mường Nhé, việc tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả giám sát rừng mà còn góp phần phát hiện sớm các điểm cháy rừng, hạn chế tối đa thiệt hại do cháy rừng gây ra.

Rừng không chỉ là nguồn tài nguyên thiên nhiên quý giá mà còn đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ môi trường sinh thái, điều hòa khí hậu và phát triển kinh tế – xã hội bền vững của địa phương

Cùng với đó, Mường Nhé đã triển khai công tác PCCCR theo phương châm “4 tại chỗ”: lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ và chỉ huy tại chỗ. Các lực lượng Công an, Quân sự, Kiểm lâm, Biên phòng và Chính quyền cơ sở luôn sẵn sàng phối hợp để ứng phó kịp thời khi xảy ra cháy rừng. Ban Chỉ huy quân sự xã đã chỉ đạo lực lượng dân quân tự vệ thường xuyên nắm tình hình tại cơ sở, sẵn sàng huy động lực lượng và phương tiện khi có cháy rừng xảy ra. Trong khi đó, lực lượng Công an phối hợp với Kiểm lâm điều tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về lâm nghiệp, đặc biệt là các hành vi phá rừng và gây cháy rừng. Đồn Biên phòng đóng chân trên địa bàn cũng tích cực phối hợp tuần tra, kiểm soát rừng và hỗ trợ các lực lượng chức năng trong công tác PCCCR. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ rừng.

Đối với một địa phương miền núi như Mường Nhé, rừng còn là “lá chắn sinh thái” giúp giảm thiểu thiên tai và bảo vệ cuộc sống của người dân. Trước nguy cơ cháy rừng ngày càng gia tăng do biến đổi khí hậu, công tác quản lý và bảo vệ rừng cần tiếp tục được triển khai đồng bộ, quyết liệt và lâu dài. Bên cạnh sự vào cuộc của các cấp chính quyền và lực lượng chức năng, vai trò của cộng đồng và việc ứng dụng khoa học công nghệ sẽ là những yếu tố then chốt giúp nâng cao hiệu quả bảo vệ rừng. Trong bối cảnh nguy cơ cháy rừng đang ở mức cực kỳ nguy hiểm, những giải pháp quyết liệt đang được triển khai không chỉ nhằm ứng phó với tình huống trước mắt mà còn hướng tới mục tiêu lâu dài bảo vệ “lá phổi xanh” của địa phương, giữ gìn tài nguyên rừng cho các thế hệ mai sau./.

Ngọc Thuỷ