Dienbien.gov.vn - Đến với Ngày hội dân tộc Thái lần thứ 2 được tổ chức tại tỉnh Điện Biên từ ngày 18 - 20/10/2019, bên cạnh những nghi thức dân gian, không gian văn hóa của đồng bào dân tộc Thái, thì những sản phẩm dệt thổ cẩm, thêu khăn Piêu cũng là điểm nhấn đặc sắc, tạo ấn tượng khó quên với đông đảo người dân và du khách.

Trong mỗi gian hàng trưng bày của người Thái 5 tỉnh Điện Biên, Sơn La, Yên Bái, Lai Châu, Thanh Hóa đều có một không gian trưng bày riêng cho các công cụ, nguyên liệu, sản phẩm thổ cẩm, khăn Piêu của đồng bào dân tộc Thái. Tại đây, du khách được giới thiệu tỉ mỉ và và được xem phần trình diễn các thao tác cơ bản để dệt hoàn chỉnh một sản phẩm thổ cẩm đặc trưng của dân tộc Thái tại mỗi địa phương.

Mỗi vùng, thổ cẩm của người Thái Tây Bắc cũng khác nhau. Nếu như thổ cẩm của người Thái Yên Bái có màu thẫm hơn, sử dụng nhiều gam màu trầm, thì thổ cẩm của người Thái Sơn La, Điện Biên, Thanh Hóa lại tươi sáng, rực rỡ.

Thổ cẩm của người Thái thường được dệt từ sợi bông sau đó nhuộm chàm, sử dụng các màu trắng, đỏ, vàng, xanh lá cây, tím… tạo ấn tượng mạnh. Họa tiết thường đối xứng với nhau, phản ánh quan niệm về sự hòa hợp trường tồn của cuộc sống, quan niệm về vũ trụ, triết lý âm dương, đất trời cùng vạn vật… các sản phẩm thổ cẩm được ứng dụng trên từng bộ trang phục truyền thống, vật dụng hàng ngày: khăn, áo, váy, thắt lưng, chăn, đệm…

Khăn Piêu là vật phẩm gắn liền với đời sống tinh thần của đồng bào dân tộc Thái, với ý nghĩa rất mộc mạc, giản dị và cũng rất độc đáo, giúp người phụ nữ Thái che nắng che mưa, giữ ấm; là vật trang sức quan trọng của các cô gái Thái trong sinh hoạt hằng ngày, nhất là trong lúc đi chơi hay dự lễ hội, là biểu tượng tín ngưỡng của người Thái. Giống như cách làm thổ cẩm truyền thống, khăn Piêu được dệt từ sợi bông sau đó nhuộm chàm. Tới khi vải khô, người phụ nữ Thái mới bắt đầu thêu lên những hoa văn sặc sỡ và bắt mắt. Có 3 loại hoa văn được thêu trên mỗi chiếc khăn là tà leo, cút piêu và sai peng. Trong đó, tà leo là vật trừ đuổi tà ma, bảo vệ thần hồn cho người đội khăn. Cút piêu là vật cao quý của người bề trên và sai peng là dây tình của đôi lứa. Tuy nhiên cả ba loại hoa văn này chỉ được thêu có chừng mực ở hai đầu của chiếc khăn. Khăn piêu của phụ nữ Thái không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn mang tính xã hội, cùng với váy, áo, nón đội, thắt lưng, Piêu góp phần tạo nên một nét đẹp, một sắc thái riêng, hấp dẫn về trang phục truyền thống của dân tộc Thái.

Qua các sản phẩm thổ cẩm làm nên bộ trang phục, vật dụng hàng ngày, chiếc Piêu của người dân tộc Thái có thể biết được nét tài hoa, sự khéo tay, cần củ, tỉ mỉ của người phụ nữ dân tộc Thái. Nét đẹp này đến nay vẫn được lưu giữ, bảo tồn và trao truyền cho các thế hệ con cháu mai sau.

Một số hình ảnh dệt Thổ cẩm, thêu khăn Piêu của đồng bào dân tộc Thái tại Ngày hội dân tộc Thái lần thứ 2 được tổ chức tại tỉnh Điện Biên:

Lan Phương